Hazırlayan : Artem Ivanov, Muhammet Ali Çiftci

3D baskıyla alakalı sorunlarınız mı var? En çok karşılaşılan 3D yazıcı baskı sorunlarını içeren çözüm kılavuzumuza bir göz atın. Kılavuz FDM yazıcıları kapsamaktadır.

3D yazıcınızın üretebileceği şeyler gerçekten de  inanılmazdır ama hepimiz, görünürde basit olan bir modelin her şeye rağmen düzgün basılmadığı sinir bozucu anlara tanık olduk. Biz de Kodama 3D Baskı’da basım başarısızlıklarını defalarca yaşadık. Bu sayede elde ettiğimiz tecrübeleri, şu ana kadar yazılmış en kapsamlı olduğunu düşündüğümüz, 3D baskı sorun tespiti ve düzeltmeye yönelik çözüm kılavuzuna dökmüş olduk.

Bulunduğunuz belirli bir duruma atlamak için uygun olan bağlantıları seçiniz.

1.Filament Bitti

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Dilimleme yazılımında model belirlenmesine ve doğru şekilde yapılandırılmasına rağmen hiçbir şey basılmıyor. Ne kadar baskı dosyasını yazıcıya defalarca göndermeyi deniyor olsan da baskı ucundan garip bir parça çıkması dışında hiçbir şey gerçekleşmiyor ya da diğer türlü, baskının yarısı tamamlandıktan sonra filament ekstrüzyonu duruyor ama basım ucu modelin içine hava üflemeye devam ediyor.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

PRUSA i3 gibi birçok yazıcıda filament makarası tamamen göründüğünden kaçırılması olanaksız bir sorundur ama XYZ DaVinci, Cel Robox ve Ultimaker serilerinde bu  her zaman görünür değildir. Bunlar ve birçok diğer yazıcı, filamenti yazıcı gövdesinin içinde tümden kapalı bulunduruyor ya da arkada tutuyor. Bazı yazıcılar elbette akıllı makaralara sahiptir ve bunlar, yazılıma geri dönüt sağlayarak makaradaki materyalin bitmek üzere olduğunu ya da tükendiğini gösterebiliyor.

Neyse ki hepimiz bir şeyleri kurcalamayı, üzerinde oynanmış veyahut üçüncü kaynaktan gelen yazılımlar kullanmayı seviyoruz. Her durumda, özellikle Bowden tipi ekstrüzyon sistemlerinde, kalmış bir miktar materyali çıkarıp ardından taze filamenti yerleştirmeniz gerekir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Filament Bitti

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filament Makarasını Kontrol Edin

Filament makarasına bakın ve filament kalıp kalmadığını görün. Hiçbir şey göremiyorsanız yeni makara yerleştirin. Bu kadar basit.

3D Baskı Sorun Kontrol Listesi: Filament Bitti

  • Filament makarasını kontrol edin

2. Basım Ucu Basım Yatağına Çok Yakın

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Açıklanmaz bir şekilde, filamenti doldurmuş olmaya ve basım başının sıkıntısız hareket etmesine rağmen basım yatağında hiç filament birikmiyor.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Sorun, gayet basit bir şekilde oluşabilir: basım ucunuz basım yatağına çok yakındır. Eğer olur da basım yatağınızı uçtan sadece birkaç mikron yukarı yerleştirdiyseniz erimiş filamentin dışarı çıkması olanaksız hâle gelir. Bunun sonucunda olacak en iyi şey, baskınızın ilk katlarının hiç basılmaması ve daha sonraki katların yapışmama olasılığının artmasıdır. En kötüsü ise erimiş filamentin basım ucunuzda birikmesi, dolayısıyla ucun tamamen tıkanması olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Basım Ucu Basım yatağına Çok Yakın

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Z eksenini kaydırın

Basım ucunun yüksekliğini biraz arttırmak bile genellikle işe yarar. Çoğu 3D yazıcı, sistem ayarlarında Z ekseninin değiştirilmesine izin vermektedir. Basım ucunu basım yatağından uzaklaştırmak adına kaydırmayı pozitif bir değere çekmelisiniz. Bunun aksine, basım ucu yataktan çok uzaktaysa negatif değer vermek baskının yatağa yapışmaması sorununu ortadan kaldırır. Yine de dikkatli olun zira pozitif değeri çok yüksek verirseniz baskınız bu defa basım yatağına yapışmamaya başlar.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Yatağını Alçaltın

Bunun yanı sıra yazıcınız müsaade ediyorsa aynı etkiyi basım yatağını alçaltarak da elde edebilirsiniz ancak bu çözüm daha karmaşıktır çünkü basım yatağını alçalttıktan sonra yazıcıyı yeniden kalibre etmeniz ve seviyelemeniz gerekir.

3D Baskı Sorun Kontrol Listesi: Basım Ucu Basım Yatağına Çok Yakın

  • Z eksenini kaydırın
  • Basım yatağını alçaltın

3. Baskı Ucunun Tıkanması

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Bir baskı işi başlatıyorsunuz ama ne denerseniz deneyin baskı ucundan bir şey çıkmamaktadır. Filamenti çıkarıp yeniden takmak da işe yaramıyor.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Baskı ucunun arkasında kalmış küçük bir parça filament, çoğunlukla makaraları değiştirirken  filamentin kırılması sonucu içeride kalmış olabilir. Yeni filament takıldığında ise baskı ucunun içinde kalan eski bir parça filament yeni takılı filamentin uçtan çıkmasına izin vermemektedir.

Yapılacak küçük bir yazıcı onarımı, ekstrüzyonu etkileyen tıkanma sorunlarını engelleme konusunda epey faydalı olur. Hatta siz çoğunlukla tıkanma ortaya çıkmadan önce baskı ucunun içinde kalan eski, kömürleşmiş filamentin bulunduğunu fark edeceksiniz. O parça orada haftalarca hatta aylarca kalabilir ve siz bunu fark etmeyebilirsiniz ama baskılarınızın kalitesinde fazla olmasa da azalma fark edebileceksiniz.

İçeri kaçmış eski filamentin oluşturduğu etkiler çoğunlukla gözden kaçırılmaktadır. Bunlardan bazıları; baskının dış duvarlarında oluşan küçük çizikler, koyu filamentin oluşturduğu küçük noktasal şekiller ve modeller arasında az görünen kalite farkıdır.“Atomic Pull” ya da “Cold Pull” olarak bilinen ve daha sonra bahsedeceğimiz yöntemler eski filamenti temizleyebilirsiniz.

Örneğin, oluşan bu durumu PLA’dan ABS’ye geçerken sıklıkla fark edeceksiniz. Az miktarda PLA uçta kalmıştır ve normal erime noktasından daha yüksek sıcaklıklara ısıtılmıştır. Bu da kalan bir filament parçasının kömürleşip yanabileceğini gösterir.

Aynı şekilde, ABS’den Nylon’a geçtiğinizde buna benzer bir şeye tanıklık edersiniz. Yeni filament içeri alındığında az miktarda dumanın çıkmasını seyretmek olağanüstü değildir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı Ucunun Tıkanması

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Tıkanıklığı İğneyle Giderin

Şansınız varsa tıkanıklık giderme kolay ve hızlı bir işlem olabilir. Filamenti dışarı çıkarmayla başlayın. Bundan sonraysa 3D yazıcınızın kontrol panelini kullanın (eğer varsa) ve “baskı ucunu ısıt” (heat up nozzle) seçeneğini işaretleyin. Sıcaklığı sıkışan filamentin erime sıcaklığı olarak belirleyin. Alternatif olarak, yazıcınızı bilgisayar uyumlu bir kontrol yazılımıyla (örneğin Lulzbot’u ve onun yan programı olan Cura’yı) kullanın ve baskı ucunu o şekilde ısıtın. PLA için sıcaklığı 220℃ olarak belirleyin. Baskı ucu doğru sıcaklığa ulaştığında deliği temizlemek için küçük bir iğne kullanın. Parmaklarınızı yakmamaya özen gösterin. Baskı ucunuz 0.4 mm açıklığında ve daha darsa hava fırçası temizleme kitleri mükemmel bir şekilde işinize yarayacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Eski Filamenti İtin

Eğer püskürtme ucunun hâlen tıkanık olduğuna şahitlik ediyorsanız sıkışmış filament parçasını başka bir filament kullanarak dışarı çıkarmayı deneyebilirsiniz. Daha önce yaptığınız gibi filamenti çıkarmayı deneyin ve ardından besleme tüpünü basım başından ayırın. Baskı ucunu PLA için 220℃ sıcaklığa çıkarın ve diğer bir filament parçasını kullanarak yukarıdan aşağıya doğru eski filamenti zorlayın. Yeni filament, eskisini çıkarmayı başaramadıysa yalnızca elinizle yapabileceğiniz ek basınç yararlı olabilir. Yine de yazıcıyı çok zorlamamaya özen gösterin çünkü yatay yazıcı çubuklarını bükebilirsiniz.

Baskı ucu temizlendiğinde iğneyi, filamentten kalan parçaları temizlemek için tekrar uca yerleştirin ve birkaç defa sokup çıkarın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sıcak Ucu Parçalayın ve Tekrar Toplayın

Ucun hâlen tıkalı kaldığı fevkalade durumlarda küçük bir ameliyat gerçekleştirmeniz ve sıcak ucu parçalamanız gerekecek. Bunu daha önce yapmadıysanız notlar almak ve ucun fotoğraflarını çeşitli açılardan çekmek, ucu yeniden toplayacağınız zaman her şeyi doğru yaptığınızdan emin olmanıza yardımcı olacaktır. Öncelikle filamenti çıkarmakla başlayın, daha sonra yazıcınızın kullanım kılavuzundan sıcak ucu parçalara nasıl ayırabileceğinizi inceleyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: “Atomic Pull” (1. Bölüm) – Materyal Seçin

Bunun için ABS ya da Nylon kullanabilirsiniz ama en iyi sonuçların yüksek erime noktası dolayısıyla Nylon’la alındığını gördük. Nylon filament, fiziksel yapısını çok daha iyi korumaktadır. Ama ABS daha yaygın olduğundan açıklamamızda ondan bahsedeceğiz. Ayrıca temizleme filamenti de kullanabilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: “Atomic Pull” (2. Bölüm) – Filamenti Kaldırın

Zaten basım başında olan filament parçasını normal bir şekilde kaldırmakla başlayın. Bundan sonraysa Bowden borusunu çıkarın ya da direct drive kullanıyorsanız çarkı serbest bırakın ki zamanı geldiğinde filamenti elinizle itebilesiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: “ Atomic Pull” (3. Bölüm) – Püskürtme Ucu Sıcaklığını Arttırın

Baskı ucu (nozzle) sıcaklığını 240℃’a çıkarın. Biz ABS kullanıyoruz ancak Nylon kullanmayı tercih ettiyseniz filamentinizin kutusunun üzerinde tavsiye edilen sıcaklık değerini kullanın. Yazıcıyı, filamenti itmeye kalkışmadan bu sıcaklıkta 5 dakikalığına bırakın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: “Atomic Pull” (4. Bölüm) – Filamenti İtin

Filament püskürtme ucundan dışarı çıkana kadar yavaşça baskı uygulayın. Sonrasında filamenti püskürtme ucundan düzgün bir akış elde edene  kadar yavaşça geriye çekip ileriye itmekle işleme devam edin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: “ Atomic Pull” (5. Bölüm) – Püskürtme Ucunun Sıcaklığını Düşürün

Baskı ucu sıcaklığını ABS için 180℃ değerine, Nylon içinse 140℃’a düşürün. (Filamentiniz için bir miktar deneme yapmanız gerekecek.) Yazıcıyı bu sıcaklıkta aynı şekilde, tekrar 5 dakikalığına bırakın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: “Atomic Pull” (6. Bölüm) – Filamenti Çıkarın

Filamenti basım başından çıkarın. Ucun içine baktığınızda siyah, kömürleşmiş materyali görmeniz gerekiyor. İşleme temizlik sağlanana kadar devam edin. Filament baskı ucundan çıkmazsa ucun sıcaklığını biraz daha yükseltin.

3D Baskı Sorun Kontrol Listesi: Baskı Ucunun Tıkanması

  • Baskı ucunu ısıtın ve iğneyle temizleyin
  • Besleme tüpünü çıkarın ve filamenti başka bir filament parçasıyla dışarı çıkarmayı deneyin
  • Sıcak ucu parçalayın ve filament tıkanıklığını giderip gideremeyeceğinizi inceleyin
  • “Atomic Pull” (Cold Pull) deneyin

4. Basım Başı Yatağı Kaçırıyor

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Bu defa sorunu görmemeniz imkânsız. Olabilecek en berbat durumda açığa çıkacak sesler bir şeyin ters gittiği konusunda sizi hemen uyaracaktır.

Basım başı yatağı kaçırdığında çoğunlukla X veya Y ekseninde limite ulaşmıştır. Basım başı gidebileceği son noktanın daha da ilerisine gitmeye çalıştığında sesler kemerlerinin kaymasından, birbirine sürtecek dişlilerden veya sadece başın yazıcıyı tabiri caizse terk etmeye çalışmasından kaynaklı olacaktır.

Yazıcınızın bu durumdayken herhangi bir baskı çalışmasını başarıyla tamamlayabilmesi pek de mümkün görünmüyor. Düzeltilmesi kolay olsa da bu sorun, ihmal edilecek ya da sonraya bırakılacak bir sorun değil.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Hatalı kurulum, yanlış yazıcı seçimi, aşınmış veya bozulmuş sınır takozları bunun yaygın sebeplerindendir.

Bu sorun eğer yeni bir yazıcıyla gerçekleşiyorsa yüksek ihtimalle hatalı kurulumdan kaynaklanmaktadır. Kurulum prosedürünü tekrar uygulayın ve yazıcınızda doğru yazılım sürümü yüklü olduğundan emin olun.

Dilimleme yazılımındaki açılır listede farklı ya da hatalı yazıcı seçmeniz bu sorunun sıkça görülen bir sebebi olabilir. Ultimaker Go kullanarak Ultimaker 2 için kurulan yazılımı kullanmaya kalkışmak bu duruma örnek olabilir.

Yazıcıyı kurduğunuzda doğru baskı hacmini ya yazıcının yazılımında veya bilgisayarda kullandığınız yazılımda belirlediğinizden emin olun. Eğer yazıcı kendisinin sahip olduğundan daha büyük bir basım yatağına sahip olduğunu düşünüyorsa yüksek olasılıkla onun tamamını kullanmayı deneyecektir, ortada böyle bir yatak olmasa bile.

Eğer yazıcınız genelde sorunsuzsa ve problem aniden ortaya çıktıysa baskı hazırlama yazılımınızı çifte kontrolle başlayın. Bir şeyler güncelleme-sıfırlama yoluyla ortadan kalkmış veya değiştirilmiş olabilir! Yazıcı yazılımlarının, güncellendikten veya sıfırlandıktan sonra varsayılan ayarlara geri dönmesi yahut en güncel yazıcıya göre ayarlanması alışılmadık hâl değildir.

Neyse ki diğer her şey sorunsuz gözüküyorsa yazıcınızın sınırlayıcı takozlarından biri bozulmuş olabilir. Bu durum gerçekleştiyse her şeyin karman çorman olması mümkündür.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Basım Başı Yatağı Kaçırıyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Slicer (dilimleme) yazılımını doğru yazıcıyla kullanıp kullanmadığınızı kontrol edin.

Başka herhangi bir şeyi denemeden önce baskı yazılımında doğru yazıcı seçilip seçilmediğinden emin olun. İki yazıcının yatakları aynı gözükse bile her yazıcı farklı olduğundan diğer boyutların ve ayarların tam olması pek mümkün değildir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yazılımı Güncelleyin

Eğer yazıcıyı yeni satın aldıysanız ve bu sorun varsa yazılımın son sürümünü kullandığınızdan emin olun. Güncelleme aldıktan sonra kurulum prosedüründen geçin ve özellikle de basım alanının ayarlarının doğru olduğunu kontrol etmekle birlikte tüm ayarları çifte kontrol edin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sınırlayıcı Takozları Kontrol Edin

Bu sorunun tespiti biraz daha zorlayıcı olacaktır. Basım başının hareketini izleyin. Şayet basım başı eksen sınırlarının birinin dışına çıkmaya çalışıyorsa sınırlayıcı takozların bağlantılarının kopmadığından emin olun. Her şey iyi durumda gözüküyorsa (ve yukarıdaki adımların hiçbiri sizin durumunuzu tarif etmiyorsa) sınırlayıcı takozları yenileriyle değiştirmek sizin sonraki adımınız olmalıdır.

3D Baskı Sorun Kontrol Listesi: Basım Başı Yatağı Iska Geçiyor

  • Dilimleme yazılımının doğru yazıcıya bağlı olduğundan emin ol
  • Bellenimi (donanımsal yazılımı) güncelle
  • Sınırlayıcı takozları kontrol et

5. Kırılmış Filament

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Filament makarası hâlâ dolu gözüküyor, kontrol ettiğinizde besleme tüpünde filament olduğu görülebiliyor ama baskı ucundan hiçbir şey çıkmıyor. Bu durum direkt beslemeye sahip yazıcılardan ziyade Bowden tipi beslemeye sahip yazıcılarda önem arz ediyor çünkü filament gizli bir şekilde durur ve bu yüzden de oluşabilecek kırılmalar hemen fark edilemez.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Bu soruna birçok şey sebep olabilir ancak genellikle eski ya da ucuz filamentler müsebbiptir. PLA ve ABS gibi birçok filament türü uzun süre dayanıklılığını korur ama yanlış koşullarda tutulduklarında (örneğin gün ışığı altında) kırılgan hâle gelebilirler. Böyle bir filament yazıcıya yerleştirildikten sonra ne kadar ayar yaparsanız yapın bir işe yaramayacaktır.

Diğer bir sıkıntı da filament çapıdır. Filament çapları, üreticiler ve üretim serileri arasında değişiklik gösterebilir. Bazen, gergi grubu çok sıkı ayarlandığında, daha uzun ömre sahip olması beklenen filament gerilme kuvveti altında kırılabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Kırılmış Filament

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filamenti Kaldırın

Yapılacak ilk şey, filamenti yazıcıdan normal bir şekilde çıkarmaktır. Ultimaker kullanıyorsanız “Bakım” (Maintenance) kısmını ve “Materyali Değiştirin”i (Change Material) seçin. Filament çoğunlukla besleme tüpünün içinde kırılmış olacağından tüpü hem çekme grubundan hem de sıcak uçtan çıkarmanız gerekecek. Bundan sonraysa baskı ucunu ısıtmaya alın ve filamenti çıkarın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Başka Bir Filament Deneyin

Filamenti yeniden yükledikten sonra sorun devam ediyorsa sorunun kaynağının eski, kırılgan ve çoktan atılması gereken filament olmadığından emin olmak adına başka bir filament yükleyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Gergi Grubunun (Idler) Gerilme Miktarını Azaltın

Yeni filament de kırılıyorsa gergi grubunun(idler tensioner) çok sıkı olmadığını sağlama alın, gergi grubunu olabildiğince gevşetin. Baskı başlayınca ise filamentin kaymaması adına grubu gerin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ucunu Kontrol Edin

Problem buna rağmen sonlanmıyorsa sıcak ucun gerçekten ısınıp ısınmadığını ve doğru sıcaklığa sahip olup olmadığını kontrol edin. Filament akış hızının %100’de olduğunu ve bundan yüksek olmadığını teftiş edin.

3D Baskı Sorun Kontrol Listesi: Kırılmış Filament

  • Filamentin son kullanma tarihinin geçip geçmediğine bakın
  • Filament çapını kontrol edin
  • Gergi grubunun (idler tensioner) gerilme miktarını inceleyin
  • Sıcak ucun temiz olduğunu ve doğru sıcaklığa çıktığını görün
  • Akış hızını %100 olarak belirleyin

6. Ezilmiş Filament

Sorun Nedir?

Filamentin ezilmesi yahut yalama yapması, baskı işleminin herhangi bir anında ve her filamentle gerçekleşebilir. Bunun sonucunda filament sıcak uçtan hiç püskürtülmez ve baskınız aniden sonlanır.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Tıkanma, gergi grubunun(idler tensioner) gevşek olması, hatalı sıcak uç sıcaklığı; bütün bunlar yaygın sebeplerden sadece birkaçıdır ancak bunların düzeltilmesi çoğunlukla kolaydır. Sorunun sonucunda ekstruderdaki dişli çark, filamenti yazıcının içinden çekemez ya da itemez hâle gelir. Motor döndükçe çarkın üzerindeki küçük dişlerin normalde filamenti yakalaması ve sisteme beslemesi gerekirken bunlar aşınır ve hiç tutunma olmaz, bundan dolayı hem filament hem de çarklar tutanamaz ve birbirlerinin üstünden kayarlar.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Ezilmiş Filament

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sistemin Beslenmesine Yardım Edin

Filament eğer yeni kaymaya başladıysa bunu filamentin üzerindeki küçük talaşlardan ve açığa çıkan sesten anlayabilirsiniz. Filamentin sisteme beslenmesine yardım etmek için hafifçe baskı uygulayın. Bu yöntem çoğu durumda makinenin tekrar düzgün bir şekilde çalışmasını sağlar.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Gergi Grubu (Idler tensioner) Gerilmesini Ayarlayın

Gergi grubunu gevşetmekle başlayın, filamenti sisteme yükleyin ve filament yerleştikten sonra gergi grubunu filament sabitleninceye kadar gerin. Filamentlerin çapı farklıdır, gergi grubu bir miktar farklılığa dayanıklı olsa da bazı filamentlerin ince ayara ihtiyacı olacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filamenti Kaldırın

Çoğu vakada filamenti kaldırmanız ve değiştirmeniz, ardından sisteme tekrar beslemeniz gerekecektir. Filamenti kaldırdığınızda kayma belirtisi gösteren yerin altından kesin. Filamentin kırılmış olması, artık onun kullanılamaz olduğuna işaret ediyor olabilir. Bunu tekrar deneyin ve eğer durum tekrar ediyorsa filamentin zamanı dolmuştur, onu atabilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sıcak Uç Sıcaklığını Kontrol Edin

Sorun başladığında siz yeni bir filament yerleştirdiyseniz sıcak ucun sıcaklık değerinin doğru olup olmadığını çifte kontrol edin.

3D Baskı Sorun Kontrol Listesi: Soyulmuş Filament

  • Besleme sistemine yardımcı olun
  • Gergi grubunun gerilmesini ayarlayın
  • Filamenti kaldırın
  • Sıcak uç sıcaklığını denetleyin

7. Ekstrüzyon Baskı Ortasında Durdu

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Bazen, çok sayıda sebepten kaynaklanabilmekle birlikte, sıcak uç filamenti püskürtmeyi bırakır.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Tipik olarak bu 3D sorunu, baskı işleminin iki kısmına dayandırılabilir: ya filament ikmaliyle alakalı bir sorun vardır ya sıcak uç / baskı ucunda bir sıkıntı vardır. Sorunun sebebi, filament bitmesi kadar basit bir olay olabilir. Bazı yazıcılar makarayı gizler, filamentin bittiğini nereden bilesiniz?

Veyahut gergi grubu, ekstruder için çok sıkı olabilir; bu da filamentin ezilmesine, dolayısıyla filamentin sıcak uca ilerlememesine yol açabilir. Buna alternatif olarak  sıcak ucunuzda bir tıkanıklık olması mümkündür, bu da filamentin püskürtülmesini engeller.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Ekstrüzyon Baskı Ortasında Durdu

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filamentin Yeterli Olduğundan Emin Olun

Biraz bariz bir durum ama hepimizin odaklanmasında ani düşüşler yaşanabilir. Günümüzde çoğu dilimleme (slicing) yazılımı, baskılar için kullanılacak tahmini materyali hesaplar; dolayısıyla yazılımınızın verdiği bu tahmin ve makaranın geriye kalan ağırlığıyla yapacağınız ufak bir karşılaştırma, materyalin yetip yetmeyeceğine dair ipucu verecektir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ucu Tıkalı Mı Bakın

Eski, yanık filamentle dolmuş  bir baskı ucu çok da farklı sonuçlara yol açmayacaktır. Bunlardan bir tanesi ekstrüzyonun durmuş olmasıdır. Tıkalı baskı uçlarının halledilmesi için özel olarak hazırladığımız çözüm önerimizi incelemenizde fayda var.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filamentin Kırılıp Kırılmadığına Bakın

Bowden tipi ekstrudera sahip çoğu yazıcının boğuştuğu sorun olan kırılan filament, ekstruder ile sıcak uç arasında bir temassızlığa sebep olabilir. Şükürler olsun ki bunun tespiti ve düzeltilmesi kolaydır; yine de böyle bir durumun meydana gelmiş olması, filamentin son kullanma tarihini geçtiğine işaret eder. Kırılan filament sorununun halledilmesi için özel olarak hazırladığımız çözüm önerimizi incelemenizde fayda var.

3D Baskı Kontrol Listesi: Ekstrüzyon Baskı Ortasında Durdu

  • Yeterli filamentiniz olup olmadığına bakın
  • Filamentin soyulmamış, düzgün yüzeyli ve kusursuz olduğundan emin olun
  • Tıkalı baskı ucu olup olmadığını inceleyin
  • Kırılmış filament olup olmadığını kontrol edin

8. Baskı, Basım Yatağına Yapışmıyor

3D Yazıcı Baskı Sorunları

Sorun Nedir?

Baskının, basım yatağına yapışamaması sebebiyle kaybedilmesi yaygın bir sorundur ve çözülmesi nispeten kolaydır. Ne yazık ki 3D baskı herhangi bir anda serbest kalabilir. Bu durum daha ilk katmanda ya da aksine en son katmanda gerçekleşebilir, en sonda gerçekleşmesiyse özellikle sinir bozucudur.

Bu her zaman yazıcının suçu değildir ve eğer siz, basım yatağıyla temas yüzeyi düşük bir modeli basmayı denediyseniz sorun yüksek ihtimalle bu yüzdendir. Şöyle düşünün: Bir uçağın 3D baskısını yapmayı çalıştınız ancak basım yatağıyla tek temas yüzeyi iniş takımlarıdır. Bundan dolayı baskınızın bir raft veya kenarlık (brim) olmadan düzgün basılma ihtimali pek düşük olacaktır, burada desteklerden (support) bahsetmiyoruz bile. Şansımıza bu durum çok yaygın olduğundan onu kolayca düzeltme yolları da fazladır.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Bu sorunun en yaygın sebebi, baskının yüzeye ya da basım platformuna tutunamamasıdır. Filamentin tutunması için pürüzlü bir tabana oturması gereklidir, bu sebeple daha iyi bir yapışma yüzeyi yaratmanıza ihtiyaç olacaktır.

Düz olmayan bir basım platformu, diğer bir önemli sorun olabilir. Platform, baskının herhangi bir bölümünde düzgün olmamışsa baskı ucu, düzgün ekstrüzyon ve yapışma sağlayamayacak kadar platforma uzak kalabilir.

Kalibrasyon da önemli sorunlardan biri olabilir, zamanla platform ve baskı ucu arasındaki mesafe gitgide artabilir ve en sonunda baş katman platformun içine itilmek yerine rastgele sürüklenmeye başlar.

Her durumda; yarısı bitmiş modelinizin üstünde bir filament spagettisi, tüm modelinizin bir spagetti hâline geldiğini ya da modelinizin her bir parçasının platformun üstünde rastgele basılmış olduğunu görmeniz olasıdır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı, Basım Yatağına Yapışmıyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Pürüzleri Arttırın

Filamentinizin platforma tutunma şansını arttırmanız adına platformun üzerine pürüzlü bir materyal koymanız gerekir. Kullanılan en yaygın çözüm, platformun üstüne, sıcak suyla kolaylıkla yıkanabilen bir yapıştırıcı katmanı eklemektir. PLA için başka bir alternatif, boya maske bandı kullanmaktır. 40°C sıcaklığın üstünde erime noktasına sahip filamentler için şimdilerde, sıcağa biraz daha dayanıklı özel bantlar bulunur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Yatağını Seviyelendirin

Her yazıcının basım platfromu farklı işlemlerle seviyelendirilir: Örneğin en son çıkan Lulzbot’larda son derece güvenilir bir otomatik seviye sistemi vardır; Ultimaker’larda ise kolay uygulanabilen, el ile ayarlanan bir sistem vardır. Basım yatağı seviyelendirilrmesi için yazıcınızın kullanım kılavuzuna bakın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ucunu Ayarlayın

Baskı ucu eğer çok yukarıdaysa filament platforma yapışmaz, çok aşağıdaysa baskı ucu, yapışan filamenti resmen kazımaya başlar. Yazıcınızın ayarlar bölümünde “Z ekseninde kaydırma (offset)” seçeneğini bulmayı ve küçük ayarlamalar yapmayı deneyin – baskı ucunu yükseltmek için pozitif değerler ekleyin ya da alçaltmak için negatif değerler verin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Platformunu Temizleyin

Cam ve benzeri bir malzemenin üzerinde baskı yapıyorsanız ve özellikle yapıştırıcıyı sıkça kullanıyorsanız bunu ara sıra iyice temizlemek iyi bir fikirdir. Parmaklarınızın bıraktığı kir kalıntıları ve yapıştıcının yüzeyde aşırı birikmesi, basım platformunun yapışkanlığını kaybetmesine neden olabilmektedir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Platformu Adezyonu Uygulayın

Çoğu model, kenarlık (brim) olmadan iyi basılır ama daha küçük nesneler ve platformla temas yüzeyi çok küçük olan modellerin bir miktar baskı plakası adezyonuna (Build Plate Adhesion) ihtiyacı olacaktır. Bunlar, dilimleme yazılımınızda “Brim” (T. kenarlık) ve “Raft” (T. taban döşek) olarak bulunabilir.

Kenarlık seçeneği, basım yatağıyla temasın başladığı yüzeyden dışarı çıkarak belirli miktarda tek kat çevresel çizgi oluşturur. Bu seçenek, ikisinden daha az israfa sebep olmaktadır ve bizim deneyimimizle en iyisi de budur,  kenarlığı sıyırmak için bir maket bıçağı kullanmak sizin için sorun oluşturmazsa tabiî.

Raft seçeneği basmak istediğiniz şeklin, kendisinden biraz daha geniş ve kalın, daha iyi yapışan bir gölgesini oluşturur. Baskınız bundan sonra normal bir şekilde oluşturulur. Raft, ana baskıyla oluşturdukları temas yüzeyinde pürüzlü, hoş olmayan bir yüzey açığa çıkarırlar ve bir kenarlıktan daha fazla malzeme harcarlar. Raftın avantajı ise hiç uğraşmaya gerek kalmadan, kırarak sökülebilme özelliğindedir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destekler (Support) Ekleyin

Baskı platformu adezyonunu sağlamakla birlikte şayet modelinizin karmaşık çıkıntıları ya da sarkan yüzeyleri bulunuyorsa baskının tamamını bir arada tutabilmek amacıyla destekler eklediğinizden emin olun.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı, Basım Yatağına Yapışmıyor

  • Pürüz ekleyin
  • Basım yatağını seviyelendirin
  • Baskı ucunu ayarlayın
  • Basım platformunu temizleyin
  • Baskı platformu adezyonu uygulayın
  • Destekler ekleyin

9. Destekler Dağılıyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 1 – 3DPrint Problems Supports

Sorun Nedir?

Karmaşık modellerin basımında bir ya da iki desteğe ihtiyaç vardır ve onların çıkarılması güç de olsa bunlar maalesef model yapımının ayrılmaz parçasıdır.

Desteğin işlevi oldukça basittir: Modelinizi destekler. Bunlar ara sıra işe yaramaz ve modeliniz desteksiz kalır. Bunu, baskı devam ederken desteklerde oluşan düzensizlikler, kırıklar ya da estetik olmayan görüntüden anlarsınız.

Sadece destekler de bozulmakla kalmaz, ayrıca üzerine eklenen eden filament modelinizi düzgün basmak yerine mahvetmeye başlar.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Destek yapıları karmaşık şeylerdir ve çoğu dilimleme uygulaması size birkaç seçenek sunar. Varsayılan ayarlara bağlı kalmak kolaydır ama bunları kullanmak size baskınızda başarıyı garanti etmez. Düşünülmesi gereken önemli bir konu baskı boyunca modeliniz destekleyecek ve sağlam olacak bir destek parçası çeşididir.

Çizgi ve zikzak olanlar genellikle baskı bittikten sonra çıkarılması kolaydır fakat daha az sağlamdırlar. Üçgen ve ızgara tipi olanlar ise modelinizi daha iyi destekler fakat çıkartılması zor olabilir.

Bazı dilimleme yazılımları size baskı platformu adezyonu olmadan destek eklemenizi sağlar. Eğer sorun buysa desteğin küçük olan temas yüzeyi baskı tablasına yapışmakta zorlanacaktır.

Genellikle uzun modellerde kullanılan uzun destekler ince destek mimarisi için gereğinden fazla olabilir. Bu durumlarda blok gibi bir fiziksel destek eklemeniz önemlidir. Böylece destekleriniz daha güçlü yapmış olursunuz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Destekler Dağılıyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Doğru Desteği Seçin

Basacağınız modelin türüne bakın: Eğer modelin bölümlerini birbirine bağlayan büyük çıkıntılar var ise ve platforma teması iyi ise çizgi veya zikzak desteklerini kullanmayı deneyin. Eğer modelin baskı yatağı ile daha az teması varsa veya daha güçlü desteğe ihtiyacı var ise üçgen veya ızgara tipi destekleri kullanın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Platform Adezyonu Ekleyin

Brim gibi bir tür platform adezyonu eklediğinize emin olun. Böylece baskının yapışmak için yeteri kadar temas alanı bulunacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destek Yoğunluğunu Arttırın

Bunu eğer son çareniz ise deneyin. Destek yoğunluğunu arttırmak modelinize daha sağlam bir destek mimarisi sağlar ve herhangi bir model hareketinden daha az etkilenmesini de sağlar. Fakat sonrasında bunları çıkarmak daha zor olacaktır.

3D Baskı Çözüm Önerisi: Model İçi Destek Tasarlayın

Destekler genellikle uzun ve dayanıksız olabilirler.  Baskınızda destek gereken kısma uzun bir blok eklemek destek parçaları için sağlam bir temel oluşturur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filamentinizi Değiştirin

Filamentler ömrünün sonuna ulaştığı zaman kırılgan olabilir ve bu da destek kalitesini etkileyebilir. Eski filamentinizi yeni bir rulo ile değiştirin ve problemin düzelip düzelmediğine bakın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Her Şeyin Sıkı Olduğundan Emin Olun

Yazıcının sallanması ve yalpalama hareketi yapması gerçekten de sorun olabilir. Arada bir makinenizi kontrol edin ve her şeyin sıkı olduğundan emin olun. İhtiyaç olursa yeniden kalibre edin.

3D Baskı Kontrol Listesi: Destekler Dağılıyor

  • Doğru destek türü kullanın
  • Platform adezyonu ekleyin
  • Destek yoğunluğunu arttırın
  • Model içi destek tasarlayın
  • Yeni filament kullanın
  • Her şeyin sıkı olduğundan emin olun

10. İlk Katman Kötü Gözüküyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 2 – More First Layer Problems

Sorun Nedir?

Baskının ilk katmanları genellikle sorunlu olabilir. Baskı yapışmıyor olabilir veya istenilmeyen çizgiler taban kısmının beklenmedik şekilde görünmesine sebep olabilir. Ayrıca baskı tabandaki herhangi bir detay iyi olmayabilir.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Bunun gibi 3D baskı problemleri baskı tablasının olması gerektiği gibi ayarlanmadığının göstergesidir. Eğer nozzle yataktan çok uzaksa baskı tabanında istenmeyen çizgiler görülebilir veya ilk katman yapışmayabilir. Eğer nozzle çok yakınsa damlacıklar görülebilir.

Detaylar eğer tanınamıyorsa veya bulanıksa yüksek ihtimal ile baskı tabla sıcaklığınız biraz fazla olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: İlk Katman Kötü Gözüküyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Tablasını Kalibre Edin

Her yazıcının baskı tablasını kalibre etmek için farklı bir sistemi vardır. Prusa I3MK3S gibi otomatik kalibrasyon sistemi olanlar da mevcut manuel kalibrasyon sistemini kullananlar da.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Tablası Sıcaklığını Düşürün

Baskı tablasını her seferinde 5 derece olacak şekilde düşürün. Detay kaybı olmadığı ve adezyonun yeterli olduğu derece sizin için en iyisi olacaktır.

3D Baskı Kontrol Listesi: İlk Katman Kötü Gözüküyor

  • Baskı tablasını kalibre edin
  • Baskı tabla sıcaklığını düşürün

11. Baskı Tabanında Şişkinlik Var (Elephant Foot)

Sorun Nedir?

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 3 – Elephant Foot

Model tabanında dışarı doğru şişkinlik varsa burada “elephant foot” olarak da adlandırılan bir etki vardır.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Bu sorun ilk katmanlar tamamen soğutulup katı hale geçmeden önce modelin ağırlığının aşağı doğru baskı yapmasıyla oluşur. Genellikle yazıcınızın ısıtmalı tablası varsa görülür.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı Tabanında Şişlik

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Tabla Sıcaklığını ve Soğutmayı Ayarlayın

3D Baskılarınızda elephant foot görülmesini engellemek için ilk katmanların iyi bir şekilde soğutulması gerekmektedir. Böylece üzerindeki kısımları iyi bir şekilde destekler.

Çok fazla soğutmanın uygulanmasında ise ilk katmanlarda bükülme görülebilir. Dengeyi doğru şekilde sağlamak zor olabilir, bu yüzden baskı platformunun sıcaklığını beşer derece düşürerek başlayın. (Maksimum +/- 20 derece)

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Platformunu Kalibre Edin

Baskı hatalarının büyük bir bölümünün sebebi baskı platformunun kalibrasyonundan kaynaklanır. Her yazıcının farklı şekilde kalibrasyon sistemi vardır. Üreticinin tavsiye ettiği kalibrasyon işlemiyle yazıcınızı kalibre edin.

Bir kalibrasyon küpü basmayı deneyin. Küpün basılışından baskı platformunun kalibre edilip edilmediğini kolayca görebilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Nozzle’ı Yükseltin

Nozzle yüksekliğinin arttırılması genellikle yardımcı olabilir. Fakat çok yükseltirseniz baskılar platforma yapışmayacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Eğim Verin

Başka bir seçenek ise modelinizin tabanına eğim vermektir. Bunu sadece modeli siz tasarladıysanız veya orijinal dosyalara erişiminiz varsa yapabilirsiniz. 5mm ve 45 derecelik bir eğimle başlayın ve en iyi sonucu almak için biraz deneme yapın.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Tabanında Şişlik

  • Baskı platformu sıcaklığını ve fan hızını ayarlayın
  • Baskı platformunu kalibre edin
  • Nozzle yüksekliğini kontrol edin
  • Model tabanına eğim verin

12. Baskı Köşeleri Kalkıyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 4 – Warping

Sorun Nedir?

Modelinizin ilk katmanlarında baskı yukarı doğru bükülebilir. Ayrıca bu üst tarafta yatay çatlaklara ve baskınızın yataktan kopmasına sebep olabilir.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Bükülme sorunu genel bir sorundur çünkü bu sorun plastiğin materyal özelliklerinden dolayı olur. ABS veya PLA filamenti soğumaya başladığında biraz küçülürler. Fakat bükülme sorunu plastiğin çok hızlı soğumasından dolayı gerçekleşir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Köşelerde Kalkma

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Isıtılmış Bir Baskı Yüzeyi Kullanın

En kolay çözüm ısıtılmış bir baskı yüzeyi kullanmak ve sıcaklığını iyi şekilde ayarlamaktır. Eğer bunu yaparsanız ilk katman baskı platformuna yapışacaktır. Baskı platformunun sıcaklığı genellikle dilimleme yazılımı ile ayarlanır. Filamentiniz için tavsiye sıcaklığı ruloda veya paketin üstünde bulabilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Tablasına Yapıştırıcı Sürün

Eğer hala baskınızın köşeleri kalkıyorsa küçük bir miktarda yapıştırıcı sürmeniz baskının daha iyi şekilde yapışmasını sağlayacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Başka Bir Baskı Platform Türü Kullanın

Baskı tablanızı daha iyi adezyon sağlayan bir tabla ile değiştirin. Prusa Research gibi üreticiler yapıştırıcı kullanmadan mükemmel adezyon sağlayan PEI(Polieterimid) baskı yüzeyi kullanıyorlar. Zortrax ve Anycubic 3D yazıcıları ise delikli bir baskı yüzeyine sahip. Böylece modeller çok iyi bir şekilde yüzeye yapışıyor.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Platformunu Kalibre edin

Baskı kalibrasyon işlemini yapın. Baskı platformu seviyesinin ve nozzle yüksekliğinin doğru olduğundan emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yüzey Alanını Arttırın

Model ile platform arasındaki yüzey alanını arttırmak kolay bir çözümdür. Birçok dilimleme yazılımı raft veya brim ekleme seçeneğine sahiptir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Gelişmiş Ayarlar

Eğer tüm bunlar işe yaramazsa yazılımınızdaki ve yazıcıdaki gelişmiş sıcaklık ayarlarına bir göz gezdirmelisiniz. Baskı tablasının sıcaklığını beşer derece arttırın.

Dilimleme yazılımındaki soğutma ayarlarına bir bakın. Genellikle 0.5 mm’den sonra soğutma fanı maksimum güçte çalışacak şekilde ayarlanmıştır. Bunu 0.75 veya 1 mm’ye çekerek başlangıç katmanlarının soğuması için biraz daha zaman olacaktır.

3D Baskı Kontrol Listesi: Köşelerde Kalkma

  • Isıtılmış bir baskı platformu kullanın
  • Baskı platformunuza yapıştırıcı sürün
  • Baskı tablanızı değiştirin
  • Baskı platformunuzu kalibre edin
  • Raft veya brim ekleyin
  • Gelişmiş sıcaklık ve fan ayarlarını yapın

13. Dolgu Yarıda Kalmış ve Bozuk Duruyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 5 – Broken Infill

Sorun Nedir?

Baskınızın iç yapısı ya yoktur ya bozuktur.

Sorunun Sebebi Nedir?

İç yapının  yanlış basılmasının birkaç sebebi vardır. Bunlardan en sıklıkla karşılaşılanı dilimleme yazılımındaki hatalı ayarlardır ancak kısmen tıkanmış baskı ucu sebebiyle aynı durumun gerçekleşmiş olması da mümkündür.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Bozuk Dolgu

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Dolgu Yoğunluğunu Kontrol Edin

Yazılımınızda dolgu yoğunluğunu kontrol edin. %15-20 arası gayet normaldir, bundan daha az olursa sorunlar olabilir. Daha büyük baskılarda modelin desteklendiğinden emin olmak için bunu daha da arttırabilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Dolgu Hızını Azaltın

Dolgunun basılma hızının baskı kalitesine etkisi büyüktür. Eğer iç dolgu zayıf gözüküyorsa dolgu baskı hızını azaltın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Dolgu Şeklini Değiştirin

Birçok dilimleme yazılımı size iç mimariyi değiştirme olanağı sunar. Izgara, yıldız, üçgen veya altıgen şekilleri vardır. Varsayılan dolgu şeklini değiştirin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ucunu Kontrol Edin

Görünüyor ki baskı ucunda küçük bir tıkanıklık olmuş olabilir. İç dolguda malzeme akışı olduğu için tıkanıklık sadece iç kısma etki ederken dış duvarlara etki etmiyor olabilir.

3D Baskı Kontrol Listesi: Bozuk Dolgu

  • Dolgu yoğunluğunu kontrol edin ve ayarlayın
  • Dolgu hızını azaltın
  • Farklı bir dolgu modeli kullanın
  • Püskürtme ucunuzu tıkanmalar açısından kontrol edin

14. Dolgu ve Dış Duvar Arasında Boşluklar

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 6 – Gaps between Infill and Outer Wall

Sorun Nedir?

Baskınızın altına veya üstüne baktığınızda dolgu ve çevre duvarlar arasında küçük boşluklar görebiliyorsunuz.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Çevre duvar ile üst katmanlar arasında boşluklar eskiden sıkça rastlanan bir sorundu ama yazıcıların doğruluğu yükseldikçe ve çeşitli materyaller için destek veren yazıcılar yaygınlaştıkça bu sorunun sıklığı azaldı.

Piyasaya yeni girmekte olan gelişmiş materyaller PLA ve ABS çok daha tahammülsüz olduklarından problemin az da olsa yeniden oluştuğunu görüyoruz.

Boşluklar, dolgu ve dış duvarlar için kullanılan filamentin buluşmaması ve yapışmaması sebebiyle oluşur. Neyse ki boşluklar, listemizde çözülmesi en kolay sorunlardan biridir.

Bu durumun en belirgin sebebi dolgu bindirmesinin (infill overlap) ayarlı olmaması veya 0’da olmasıdır.  Bu da demek olur ki dilimleme yazılımı yazıcıya esasında iki parçanın buluşmaması gerektiğine dair komut vermektedir.

Diğer bir sorun da dolgu ve dış duvarların basım sırası olabilir. Çevreyi dolgudan önce basıyorsanız bindirme ya yoktur ya da çok küçüktür, bu da tekrar soruna neden olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Dolgu ve Dış Duvarlar Arasında Boşluklar

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Dolgu Bindirmesi Ayarlarını Gözden Geçirin

Bu, şu ana kadar en yaygın sorundur ve çözülmesi gerçekten kolaydır. Dilimleme yazılımınızda “Infill Overlap” seçeneğini bulun ve değeri arttırın.

  • Cura yazılımında bu değer varsayılan olarak %15’tir. Değeri %30’a çıkarınız.
  • Simplify3D’de “İşlem Ayarlarını Düzenle > Dolgu > Bindirmeyi Konturla – Edit Process Settings > Infill > Outline Overlap” seçeneğini bulursunuz. Değeri arttırın. Bu ayar, ekstrüzyon genişliğine (extrusion width) direkt bağlı olduğundan seçeceğiniz yüzde değeri, ekstrüzyon genişliğiyle aynı olacaktır. Bu seçeneği ayarlarken daima %50’nin altında tutmaya çalışın yoksa fazla bindirme yapmanın etkilerini baskınızın çevrelerinde görmeye başlarsınız.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Dolguyu Çevre Kabuğundan (Perimeter Shell) Önce Basın

Eğer siz baskınızı görece ince bir dış duvarla gerçekleştiriyorsanız dolgu duvar arasından görünebilir. Bu durum oluşuyorsa duvarın ve dolgunun baskı sırasını değiştirebilirsiniz. Örneğin, Cura’da “Baskıları Çevreden Sonra Doldur – Infill prints after perimeters” seçeneğini tıklayıp tıklamadığınızı kontrol edin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sıcak Uç Sıcaklığını Arttırın

En son çıkan gelişmiş materyallerden XT-CF20, yapısında bulundurduğu karbon fiberler sebebiyle yayılma açısından tahammülsüzdür. Bu ve benzeri materyallerle baskı yaparken sıcaklıktaki beş ila on derecelik, küçük bir yükselmenin baskı kalitesinde fark yaratacağını görmeniz mümkün.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Hızını Azaltın

Tamam, siz belki baskıyı olabildiğince çabuk almak istiyor olabilirsiniz ama daha yüksek hızlarda baskı, yazıcı mükemmel derecede ayarlı değilse, her türlü soruna sebebiyet verebilir. Baskınızı hızlıca oluşturmanız gerekiyorsa en üst katmanın basım hızını azaltarak boşlukların ortaya çıkmasını engelleyebilirsiniz.

3D Baskı Kontrol Listesi: Dolgu ve Dış Duvar Arasında Boşluklar

  • Dolgu bindirmesini kontrol edin
  • Çevreden önce dolguyu basım
  • Sıcak uç sıcaklığını arttırın
  • Basım hızını azaltın

15. Dolgu Dışarıdan Bakınca Gözüküyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 7 – Ghosting of the Internal Structure

Sorun Nedir?

Baskının son hâli güzel duruyor ancak içerideki destek yapısının hatları baskının duvarlarında görünüyor.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Hayaletleşme (ghosting) durumu, dolgunun çevre duvarlar içine sokulmasıyla oluşuyor. Bu durum, baskı ince duvarlara sahipse özellikle belli olur. Sorunun temelinde baskı devam ettikçe dolgu yapısının çevre hattının üzerine binmesi bulunur. Ghosting, bir sorun olduğu kadar basım işleminin önemli bir parçasıdır çünkü bu sayede iç yapı dışarıdaki duvarlara etkin olarak yapışır. Şanslıyız ki bunun üstesinden gelmek kolaydır.

Hayaletleşmenin diğer bir sebebi ise kullandığınız baskı ucuna oranla hatalı bir çevre duvar kalınlığı seçmenizdir. Normal şartlar altında dış duvar kalınlığının, püskürtme ucu genişliği kadar ve onun katları şeklinde olması gerekir. Örnek vermek gerekirse baskı ucunuz 0.4 mm kalınlıkta ise çevre duvar genişliği 0.4, 0.8, 1.2 mm ve daha büyük olmalıdır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Dolgu Dışarıdan Bakınca Gözüküyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çevre Duvar (Shell) Kalınlığını Kontrol Edin

Çevre duvar kalınlığınızın baskı ucu genişliği veya katları kadar olduğundan emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çevre Duvar Kalınlığını Arttırın

En kolay çözüm çevre duvar kalınlığını arttırmaktır. Kalınlığı iki katına çıkarmanız duvarda oluşan herhangi bir izi gidermeye yardımcı olur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çevreden Sonra Dolgu Kullanın

Çoğu dilimleme yazılımı, çevreden sonra dolgu kullanmaya olanak tanımaktadır.

  • Cura için “Uzman Ayarları – Expert Settings” kısmını açın ve “Dolgu – Infill” kısmından “Baskıları çevrelerden sonra doldur – Infill prints after perimeters” kutusunu seçin.
  • Simply3D yazılımında “İşlem Ayarlarını Düzenle – Edit Process Settings” kısmına tıklayın, sonrasında “Katman – Layer” kısmına, ardından “Katman Ayarları – Layer Settings” kısmından “Yönü Belirle Outline Direction” bölümünü bulun ve “Outside-in – Dışarıdan İçeriye” seçeneğini kullanın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Yatağını Kontrol Edin

Modeli gözden geçirin ve oluşan etkinin bir tarafta yoğunlaştığını görüyorsanız bunun sebebi yatağın iyi kalibre edilmemiş olmasıdır. Eğer böyleyse normal şekilde kalibrasyon yapın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çevre Duvarları Avantajlı Olacağınız Şekilde Basın

Basacağınız modele göre çevre duvarın ve dolgunun sırasını değiştirebilirsiniz. Eğer siz yüksek kaliteli, yüzeyi temiz ancak dayanıklılığı önemli olmayan bir model basmak istiyorsanız “Outside-in – Dışarıdan İçeriye” seçeneğine tıklayın. Eğer sizin için dayanıklılık başlıca şart ise “Inside-Out – İçeriden Dışarıya” seçeneğine tıklayın ve çevre duvar kalınlığını iki katına çıkarın.

Sağlamlık bakımından oluşan farkın sebebi dışarıdan içeriye baskı yaptığınızda hayaletleşmeye sebep olan az miktardaki boşluğu ortadan kaldırmanızdır. Bu durum, esas yapınızın bindirmesi olmaması sebebiyle iç ve dış yapı arasında aynı sağlamlıkta bir bağ oluşamayacağını gösterir.

3D Baskı Kontrol Listesi: Dolgu Dışarıdan Bakınca Görünüyor

  • Çevre duvar kalınlığını kontrol edin
  • Duvar kalınlığını arttırın
  • Dolguyu çevre duvardan önce tamamlayın
  • Basım platformunu denetleyin ve gerekliyse yeniden kalibre edin
  • Çevre duvarları avantajlı olacağınız şekilde basın

16. Uzun Objelerde Çatlaklar Meydana Geliyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 8 – cracks

Sorun Nedir?

Modeliniz yüksek yapıya sahipse yan kısımlarda çatlaklar ortaya çıkmıştır. Bu durum 3D baskı sırasında ortaya çıkabilecek en beklenmedik sorunlardandır zira genellikle büyük baskılarda ve siz izlemiyorken gerçekleşir.

Sorunun Sebebi Nedir?

Modelin üst kısımlarında materyal daha hızlı soğumaktadır. Isıtma özellikli basım yatağınızdan açığa çıkan ısı modeliniz kadar yükseğe ulaşamamaktadır ve bu da üst katmanların adezyonunun daha düşük olmasına sebep olur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Uzun Objelerde Çatlaklar Meydana Geliyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Ekstruder Sıcaklığı

Ekstruderdeki sıcaklığı 10ºC arttırarak işe başlayın. Filament kutunuzun yan kısmında sıcak uç sıcaklıklarını bulabilirsiniz, sıcaklığı bu aralıklarda tutmayı deneyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Soğutma Fanı Yönü ve Hızı

Fanlarınızı çifte kontrol edin, onların açık ve modele doğru yönlenmiş olduğundan emin olun. Eğer her şey yolundaysa hızlarını bir miktar azaltın.

3D Baskı Kontrol Listesi: Uzun Objelerde Çatlaklar Meydana Geldi

  • Sıcak uç sıcaklığını kontrol edin ve onar derecelik aralıklarla arttırın
  • Soğutma fanlarının konumunu ve hızını kontrol edin

17. Katmanlar  İyi Hizalanmıyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 9 – Misaligned Layers

Sorun Nedir?

Baskı devam ettikçe kalite açısından pek sorun yokmuş gibi duruyor. Biraz daha yakından bakıyorsunuz ve katmanların olması gerektiği gibi hizalanmadığını görüyorsunuz. İçteki destek yapısına bakıyorsunuz ve hizanın biraz kaydığını görüyorsunuz. Dış duvar, düzgün gözükmek yerine küçük uyumsuzluklara sahip ve düzensiz ön yüz izlenimi oluşturuyor. Yüksek olasılıkla sorun, baskının yalnızca bir doğrultusunda oluşuyor; örneğin sağ-sol ya da ileri-geri.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

3D yazıcınızın parçaları; örnek vermek gerekirse somunlar, cıvatalar ve kayışlar; zamanla gevşeyecek ve bunların sıkılması gerekecektir. Yanlış hizalanmış katmanların etkisi, kayan katmanlara oranla daha az bellidir ama bunların sebepleri benzerdir. Bu sorun giderilmezse zamanla hizalanmamış katmanlar, bunlar en başta ne kadar az belli olmuş olsa da kaymış katmanlara dönüşecektir. Sorunun  kaynağı çoğunlukla gevşek kemerdir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Hizalanmamış Katmanlar

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kemerleri Denetle (I. Bölüm)

Her bir kemerin sıkı olup olmadığını kontrol edin. Kemerlerin çok sıkı olmaması gerekir. Kemerin iki tarafını çektiğinizde parmaklarınız az miktarda bir dirençle karşılaşmalıdır. Eğer üstteki kemerin alttaki kemerden daha sıkı olduğunu fark ederseniz bu durum kemerlerin çekilip sıkıştırılması gerektiğine dair bir işarettir.

Original Prusa i3 gibi bazı yazıcılar kayış gergi sistemine sahiptirler. Diğer yazıcılar için kayış gergi sistemi, 3D yazıcıdan baskı şeklinde alınabilir. Eğer bunlardan hiçbiri size uymuyorsa o zaman kemerleri elle çekmeniz gerekir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kemerleri Denetle (II. Bölüm)

Yazıcı kemerleri, genellikle iki makara arasına gerdirilmiş bir kasnaktır. Karşılaşılan yaygın bir sıkıntı, gergi kemerinin makaraların bir tanesi üzerinden kayıp gerginliğini kaybetmesi ve öbür makara tarafında aksine sıkışmaya başlamasıdır. Bu da hizalanmamış katmanlara sebep olur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çubukların Temiz ve Yağlanmış Olduğundan Emin Olun

Çubukların (rod) üzerinde zamanla toz ve artıklar birikebilir, bunlar da çubuklar üzerinde düzensiz yüksek sürtünmeli bölgelerin oluşumuna sebep olur. Hızlı bir silme ve yağlama işlemi, sorunu ekseriyetle çözer.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Bükülmüş veya Hizasız Çubukları Kontrol Et (I. Bölüm)

Basım başının belirli bölgelerde yalpaladığını görüyorsanız bunun sebebi, çubukların(rodların) bir tanesinin bükülmesi olabilir. Bundan emin olmak için yazıcınızı kapatabilir ve basım başını X-Y eksenleri doğrultusunda hareket ettirebilirsiniz.

Hareket sırasında dirençle karşılaşıyorsanız bir sıkıntı olduğunu anlayabilirsiniz. Öncelikle rodların hizalı olup olmadığına bakınız. Eğer hizalılarsa onları yerlerinden sökün ve yatay bir yüzeyde yuvarlayın. Rodlardan biri bükükse bükülme belirgin bir şekilde, rodlar yüzeyde yuvarlanırken fark edilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Bükülmüş veya Hizasız Çubukları Kontrol Et (II. Bölüm)

Çoğu yazıcı, ilerletme vidası (leadscrew) yerine dişli çubuklar (threaded rods) kullanır ve bunlar görevlerini başarıyla yerine getirebilmektedir ancak zamanla bükülmeye eğilimli olurlar. Rodların düz olup olmadığından emin olmak adına yazıcıyı parçalara ayırmanıza gerek yok, tek yapmanız gereken, başı yukarı veya aşağı hareket ettirmek için Printrun gibi bir kontrol yazılımı kullanmaktır. Z ekseni rodlarından herhangi biri bükükse bunu hemen fark edebilirsiniz. Bir rod büküldükten sonra onu geri düzleştirmek maalesef neredeyse imkânsızdır ama bu durum, dişli rodunuzu bir ilerletme vidasıyla değiştirmek için güzel bir bahane olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: İtki Makaralarını Kontrol Et

Bunlar, çoğunlukla bir kademe motoruna ya da basım başını ilerleten ana rodlardan birine bağlıdır. Makarayı dikkatli bir şekilde döndürürseniz onun içinde küçük bir saplama vidası görürsünüz. Hem rodu hem de bağlı olduğu kemeri çekin ve kasnağı döndürün. Böyle yaptığınızda kasnak, kademe motoru veya rodlarda herhangi bir kayma olmaması gerekir. Sorun devam ediyorsa saplama vidasını biraz daha sıkın ve yeniden deneyin.

3D Baskı Kontrol Listesi: Hizalanmamış Katmanlar

  • Kemerlerdeki gerilme miktarını kontrol et
  • Kayan kemerler olup olmadığına bak
  • Rodların yeteri kadar temiz olduğundan ve yağlandığından emin ol
  • Bükülmüş veya hizasız rodları kontrol et
  • İtki makaralarını kontrol et

18. Bazı Katmanlar Kayıp

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 10 – Missing Layers

Sorun Nedir?

Modelin içinde bazı katmanlar atlandığından tüm katman boyunca ya da kısmî olarak boşluklar meydana gelmiştir.

Sorunun Sebebi Nedir?

Yazıcı, atlanan katmanlar için gerekli miktarda plastiği sağlamayı başaramadı. Sıkça atlanmayan katmanlar için geçici yetersiz ekstrüzyon (temporary under-extrusion) tabiri kullanılabilir. Buna filamentle alakalı bir sorun (örn. çap uyumsuzluğu) ya da filament makarası, besleme çarkı, tıkalı baskı ucu kaynaklı sıkıntılar sebebiyet vermiş olabilir.

Bunun dışında sürtünme kuvveti, yatağın geçici olarak sıkışmasına neden olmuş olabilir. Bunun altında ise dikey rodların yatay rulmanlarla pek iyi bir şekilde hizalanmaması yatıyor olabilir.

İhtimaller dahilindeki bir diğer durum ise Z ekseni rodları veya rulmanlarla alakalı sıkıntıdır. Rod bozulmuş, kirli ya da fazla yağlı olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Bazı Katmanlar Kayıp

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Mekanik Denetim

Yazıcınıza periyodik bakım yapmak her zaman iyidir ve baskılarınızda boşlukların oluşması, yazıcınızın biraz sevgi ve ilgiye ihtiyacı olduğunun bir kanıtıdır. Rodları kontrol etmekle başlayın ve onların ya bağlantı noktalarının ya rulmanlarının içinde sağlam bir şekilde oturduğundan, az dahi olsa dışarı çıkıp hareket etmemiş olduklarından emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Rod Hiza Kontrolü

Tüm rodların mükemmel bir şekilde hizalandıklarından ve kaymamış olduklarından emin olun. Emin olmanın en kolay şekli, yazıcının gücünü kesmek ya da kademe motorlarını devre dışı bırakmak ve basım başını X ve Y eksenleri boyunca özenle hareket ettirmektir. Hareket sırasında herhangi bir direnç hissedilirse o zaman bir şey yolunda değil demektir ve bunun hizasızlık, bükülmüş bir rod ya da rulman sebebiyle olup olmadığının tespiti yeterince kolaydır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Aşınmış Rulman

Rulmanlar, ömürlerinin tamamlandığını belirgin bir çınlama çıkararak ortaya koyarlar. Bunun yanı sıra sizin, basım başında düzensiz bir hareket hissetmeniz ve baskı işlemi devam ederken makinenin hafifçe titreme yaptığını görebilmeniz gerekir. Durum eğer bundan ibaretse gücü kesin ve, bozulmuş rulmanın yerini tam olarak bulabilmek için  basım başını X ve Y eksenlerinden geçirin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yağı Kontrol Edin

Bağlantı noktalarını yağlamayı kolaylıkla unutabilirsiniz ancak her şeyi iyi bir şekilde yağlanmış tutmak makinenin düzgün çalışması adına zaruridir. Dikiş makinesi yağı, yağlama işlemleriniz için mükemmeldir ve herhangi bir tuhafiyeciden oldukça uygun bir fiyata satın alınabilir.

Yağı uygulamadan önce rodların temiz olduğundan ve üzerlerinde herhangi bir baskı kalıntısı bulundurmadığından emin olmalısınız. Bunu sağlamak için bezle hızlıca geçmek iyi bir fikirdir. Bunun ardından az miktarda yağı rodların üzerine sürebilirsiniz. Bütün bunlardan sonra Printrun veya eşdeğeri bir yazılımla yazıcınızı yöneterek basım başının X ve Y eksenleri üzerinde düzgün hareket ettiğini ve yağın düzgün yayılıp yayılmadığını görün. Yağı fazla kaçırdıysanız lifsiz herhangi bir bezle temizleyebilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yetersiz Ekstrüzyon

Karşılaşabileceğiniz son sorun ise yetersiz ekstrüzyondur. Yetersiz ekstrüzyon için hazırlanmış bölümü lütfen okuyun.

3D Baskı Kontrol Listesi: Bazı Katmanlar Kayıp

  • Mekanik aksamı kontrol edin ve her şeyin sıkı olduğundan emin olun
  • Yazıcının yapısını ve hizalanmasını çifte kontrol edin
  • Aşınmış rulmanları ve bükülmüş rodları arayın
  • Her şeyin düzgün çalışması adına biraz yağ ekleyin

19. Baskı Eğilmemesi Gereken Yerde Eğiliyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 11 – Leaning Models

Sorun Nedir?

Baskı oluştukça eğilmeye başlıyor. Dikey hatlar, düzgün bir şekilde oluşmak yerine bir eğimle basılıyor ve eğim baskı boyunca korunmuyor. Sorunun ne kadar şiddetli görüldüğü de baskı boyunca değişebiliyor.

Sorunun Sebebi Nedir?

Sorunun kaynağı genellikle çok basittir: kademe motoruna (stepper motor) bağlı makaraların biri fazla sıkıdır ya da kemerlerin bir tanesi başka bir parçaya sürtmekte ve tam ilerlemeyi engellemektedir. Sorunu düzeltmek için yapmanız gereken iki şey, hiçbir makaranın kaymadığından emin olmak ve makaraları tutan saplama vidalarının sıkı bir şekilde yerleşmiş olduklarını kontrol etmektir.

Bu işlemin normalde hızlı ve kolay bir çözüm olması gerekir ancak önünüze çıkacak bir engel, motorun şaftına tutunan küçük saplama vidalarının her zaman kolay ulaşılabilir olmadığıdır. İlk olarak hangi makaranın soruna neden olduğunu belirleyebilmek ve ardından o makaraya erişmeye çalışmak ustalık ve zaman ister.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu:  Baskı Eğilmemesi Gereken Yerde Eğiliyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: X ve Y eksenlerini kontrol edin

Baskınız sağa veya sola yatıksa X ekseniyle alakalı bir sorununuz var demektir. İleri ya da geriye doğru aynı sorun mevcutsa o zaman Y ekseninde sorun var demektir. Hangi eksende sorun olduğunu tespit ettiyseniz kemerleri ve makaraları kontrol edebilirsiniz. Prusa i3 gibi bir yazıcınız varsa işlem gayet kolaydır çünkü kademe motorları ana itki kasnağına direkt olarak bağlıdır. Ultimaker ve diğer yazıcılar içinse yapılacak aynı işlem daha zorlayıcı olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kemerlerin Sürtmediğinden Emin Olun

Her kemerin etrafına şöyle bir göz gezdirin ve kemerlerin makinenin herhangi bir tarafına veya aksamına sürtmediğinden emin olun. Ayrıca kemerlerin hizalanmasının doğru olup olmadığını kontrol etmek gerekir. Kemerlerden herhangi biri hafif meyilli bile olsa sorun çıkabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Stepper Motor Birleştirici Saplama Vidasını Sıkıştırın

Sorunun hangi eksenden kaynaklandığını tespit ettikten sonra bir alyan anahtarıyla alakalı kademe motoruna bağlı saplama vidasını sıkıştırınız.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Rod Makaralarını Kontrol Et

Ultimaker 2 gibi daha karmaşık makineler bir dizi kemere ve makaraya sahiptir. Üstte bulunan ana X ve Y rodları sekiz adet makaraya sahiptir. Bunların her birini halledin ve her birinin saplama vidalarını sıkıştırın. Bunlardan herhangi birinin kaymaya sebep vermesi düşük ihtimaldir ama bunlardan sadece biri gevşekse tüm kemer, hizasını kaybedebilir.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Eğilmemesi Gereken Yerde Eğiliyor

  • X ve Y eksenlerini denetleyin
  • Kemerlerin sürtmediğinden emin olun
  • Kademe motoru makarası saplama vidasını sıkıştırın
  • Rod kasnağını kontrol edin ve gerekli vidaları sıkıştırın

20. Dışarı Sarkan Kısımlar(Overhangs) Bozuk

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 12 – Model Overhangs

Sorun Nedir?

Baskıyı dilimleme yazılımına doldurursunuz ve her şey iyi gözükmektedir. Basma tuşuna bastığınız andaysa baskınızın bazı kısımlarının mükemmel basıldığını, bazılarınınsa ipliksi bir karmaşa hâline geldiğini görebilirsiniz. Tamam, bu durum belli olabilir ve dışarı sarkan kısımlarla alakalı sıkıntılar çoğunlukla 3D basımda tecrübesiz insanların sıkıntıları olarak görülür, neyse ki şaşırtıcı olan şey, bu durumla tecrübeli birçok 3D baskıcının da karşılaştığıdır.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

FFF işlemi (Fused Filament Fabrication – Kaynaşmış Filament Üretimi), her bir katmanın birbiri üzerine inşasını gerektirir. Dolayısıyla modelinizin herhangi bir kısmının altta bulunan bir katmanı yoksa filamentin havaya verileceği ve modelin tümleşik bir parçasına değil de ipliksi karmaşaya dönüşeceği belli olmalıdır.

Normal şartlar altında dilimleme yazılımı bu duruma dikkat çekmelidir. Ama neyse ki dilimleme yazılımlarının büyük bir çoğunluğu bizim devam etmemize izin verirler ve modeli, boşlukta bulunan kısma destek verilmesi gerektiğine dair uyarmadan basarlar.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Dışarı Sarkan Kısımlar Bozuk

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destek Ekleyin

En kolay ve basit çözüm, destek eklemektir. Dilimleme yazılımlarının büyük bir çoğunluğu bunu hızlıca yapmanıza olanak tanır.

Simplify3D yazılımı için İşlem Ayarlarını Düzenle > Destek > Yarat (Edit Process Settings > Support > Generate) seçeneklerini tıklayın. Buradan miktarı, kalıbı ve diğer ayarları değiştirebilirsiniz.

Cura yazılımında ise istenen destek tipini, temel (Basic) ayarlardan seçmeniz yeterlidir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Model İçi Destek Oluşturun

Eğer bir figür basmaya çalışıyorsanız kollar ve diğer çıkıntılar sorunların en çok görüldüğü yerlerdir. Basım yatağından çıkan destekleri kullanmak da sıkıntılar doğurabilir zira bunların çok uzun dikey mesafeleri kat etmesi mümkündür, bu da özellikle kolaylıkla ayrılması gereken veya kırılgan modeller için sorun teşkil eder.

Kol vb. kısımların altında sağlam bir blok eklemek ve blok ile model arasına da destek eklemek iyi bir çözüm olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Duvarları Eğimli Yapın

Raf tipi bir çıkıntınız varsa en kolay çözüm, dış duvarı 45º kadar eğmektir. Verilen eğim, duvarın kendi kendine destek çıkabilmesine sağlar ve ek destek yapılarına gerekliliği ortadan kaldırır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Modeli Parçalayın

Modele bir diğer bakış da onu parçalamaktır. Bazı modellerde normalde dışarı çıkan kısımların oluşacağı yerleri bu sayede taban yapmanız mümkün olmaktadır. Bundan sonra kalacak tek sorun diğer iki parçayı nasıl birleştirebileceğinizdir.

3D Baskı Kontrol Listesi: Dışarı Çıkan Kısımlar Bozuk

  • Destekler ekleyin
  • Model içi destekler ekleyin
  • Destek platformu oluşturun
  • Duvarları eğimli yapın
  • Modelinizi daha küçük birkaç baskı şeklinde ayrı basın

21. Destek Altı Yüzey Alanları Pürüzlü

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 13 – Support Surface Problems 1

Sorun Nedir?

Seçtiğiniz yazılımla karmaşık ve desteklenmiş bir model bastınız ama yapıyı çıkarmaya geldiğinizde yüzeyde bir miktar materyal kalmaktadır. Geriye kalan materyali zımparalamaya ya da çıkarmaya çalıştığınızda ise modelininiz mahvolmaktadır.

Sorunun Sebebi Nedir?

Destekler 3D baskının temel parçalarından bir tanesidir ama aynı zamanda sıklıkla fikir ayrılıklarının konusu oluyorlar. Birçok model gerçekten de desteklere hiç ihtiyaç olmadan,  dikey eğimleri biraz düzenleme ve yapıya tümleşik yapıların eklenmesiyle basılabilir. Yazıcınızın gerçek kabiliyetlerini duyduğunuzda biraz şaşırabilirsiniz çünkü çoğu yazıcı 50 milimetreye kadar boşlukları birleştirebilir ya da 50 dereceye kadar açıları herhangi bir destek yapısı olmadan basabilir.

Cura ve Simplify3D gibi yazılım çözümleri olağanüstü destek yapıları oluşturabilmektedir ve çoğunlukla bu yazılımlar kendi elinizle oluşturacağınız çözümlerden çok daha kaliteli işler çıkarabilmektedir. Bu şekilde, otomatik olarak oluşturulmuş destekler işe yarasa da ortadan kaldırılmaları zor olabilir. Kendi destek yapılarınızı uygulamak her zaman daha düzenli bir çözüm niteliği taşır ama modellerinize en uygun çözümler elde etmek adına yazılımınızın ayarlarını arayıp taramalısınız.

Dilimleme yazılımınıza bağlı olarak destekleri etkin hâle getirmek için kutuyu işaretlemeniz gereki.. Destek yapınızın ince ayarlarını yapabilmek ve desteklerin çıkan ana model üzerindeki etkisini en aza indirmek için çok sayıda ayar seçeneğiniz olacaktır. Bununla birlikte destekler yapınıza yapışık olacaklarından her zaman bir miktar iz bırakacaktır. Yüzeyi yumuşatmak için PLA (polilaktik asit) gibi daha kırılgan filamentlerle çalışmak, iyi bir ABS (akrilonitril bütadien stiren) ile çalışmaktan çoğunlukla daha zordur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Destek Altı Yüzey Alanları Pürüzlü

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çift Ekstrüzyon ve Çözünebilir Destek Materyalleri

Burada belirtilen şey pahalı bir çözüm yolu olsa da baskılarınızın çoğunluğu karmaşık destek yapıları kullanıyorsa çift ekstrüzyonlu bir yazıcı (örneğin Ultimaker3 ya da Cel RoboxDual) satın almak, gerçekten de işinizi bitirebilmenin tek yoludur. PVA (polivinil asetat) gibi suda çözünebilen materyaller de kendi başlarına karmaşık baskıları, yüzeyi bozmadan elde etmenin güvenilir bir çözümüdür.

Her şeyden en önemlisi, böyle bir materyalle destekleri ortadan kaldırmanızın normalde imkânsız olduğu yerlere destekler yerleştirebilirsiniz. Bu da sizin baskı elverişliliğinizi arttırır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destek Yerleştirmeyi Kontrol Edin

Çoğu dilimleme yazılımı destek yapısı için iki seçenek sunar: bunlardan biri inşa levhasına dokunma, öbürü de her yere dokunmadır. Çoğu model için “İnşa Levhasına Dokun” (Touching the Build Plate)  seçeneği yeterlidir. “Her Yere Dokun” (Everywhere) seçeneğini işaretlemek ise tabiri caizse her yerde desteklerin oluşmasıyla biter ki bu durum kılavuzumuza göre düzensiz bir yüzey anlamına gelir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yazıcınızın Olanaklarını Değerlendirin

İnsanlar, gayet yaygın bir şekilde, yazıcılarının 50 milimetreye kadar boşlukları bağlayabileceğini ve 50 dereceye kadar eğimleri hatasız basabileceğini anlamadan destek kullanırlar. Yazıcınızın gerçek olanaklarını tam olarak değerlendirebilmek adına bir test baskı dosyası yükleyin ya da kendiniz oluşturun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destek Şeklini Oluşturun

Model türüne göre destek şeklini değiştirmek, daha iyi bir destek-model arayüzü sağlamak için gerekli tek şey olabilir. “Izgara” (Grid) seçeneğinden “Zikzak” (Zig Zag) seçeneğine geçmeyi deneyebilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destek Yoğunluğunu Azaltın

Dilimleme yazılımınızda görünümü “Katmanlar” (Layers) olarak değiştirin ve destek yapılarını gözden geçirin. Varsayılan yazılım, büyük bir ihtimalle yüksek yoğunlukta bir destek yapısı oluşturacaktır. Eğer siz bu yoğunluğu azaltırsanız destekler daha zayıf hâle gelecektir ama yazıcınız iyi bir şekilde kalibre edildiği sürece sıkıntı oluşmayacaktır. Cura yazılımında destek yoğunluğu olarak 5 seçildiğinde gayet iyi sonuçlar elde edilir ve model yüzeyinde etki kayda değer şekilde azalır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Sıcaklığını Düşürün

Filament sıcaklık aralığını çifte kontrol edin ve sıcak uç sıcaklığını materyal için yeterli minimuma indirin. Bu durum katmanlar arasında daha zayıf yapışmaya sebep olacak ancak desteklerin daha kolay ayrılabilmesini sağlayacaktır.

3D Yazıcı Baskı Kontrol Listesi: Destek Altı Yüzey Alanları Pürüzlü

  • Çift ekstrüzyon
  • Destek yerleşimini kontrol edin
  • Yazıcınızın kabiliyetini kontrol edin
  • Destek kalıbını değiştirin
  • Desteklerin yoğunluğunu azaltın
  • Filament sıcaklığını tavsiye edilen en düşük sıcaklığa indirin

22. Baskı Anormal Derecede Zayıf / Yanlış Duruyor (Non-Manifold Kenarlar)

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 14 – Non Manifold Edges

Sorun Nedir?

Baskınızın bazı kısımları kayıptır ya da baskının son hâli dışarıdan normal gözükmesine rağmen son derece zayıf ve parçalanıyor. Baskının kesitleri, ön izlemeyle alakasız duruyor ya da baskının son hâli, anlamsız geometrik hatalarla dolu.

Sorunun Sebebi Nedir?

Non-manifold kenarlar, şekilsiz ya da garip baskıların yaygın bir sebebidir. Non-manifold kenarlar, sadece 3D grafik ortamında oluşturulabilecek ancak gerçek hayatta oluşması mümkün olmayan model kenarlarıdır.

Örneğin, gerçek hayatta elinizde iki adet küp vardır ve ikisini birbirinin içine yerleştirmeye kalkarsanız bu fizikî olarak imkansızdır çünkü küplerin dış duvarları ve bir hacmi vardır; dolayısıyla kesişme engellemektedir.

3D tasarım dünyasında ise bunların ikisini kolayca kesiştirebilirsiniz çünkü her bir küpü iç içe girmiş duruma getirsek ve bir tane olarak görsek bile bunlar bağımsız birer obje olarak ele alınır.

Bunların her ikisini düzgün bir şekilde basabilmek adına objelerin bitişik olması gerekir ki ortada herhangi bir iç duvar yapısı kalmasın ve geriye tek, bölünmemiş iç boşluklu bir şekil kalsın.

Non-manifold geometriye bir diğer örnek, elinizde bir tane küp olması ve küpün bir yüzünü kazayla silmenizdir. Esasında siz içi boş bir şekle sahipsiniz ve bu şekil size beş yüzlü olarak görünebilir ancak böyle bir geometrik şekil sadece 3D tasarım ortamında mümkündür.

Yazılımda dış duvarları görebilmenize rağmen boşlukla buluşan duvarlar yalnızca iki boyutta büyüklüğe sahiptir. Duvarın kalınlığı olarak gördüğümüz üçüncü boyut sadece şekli anlamayı kolaylaştırma amaçlıdır ve gerçekte fiziksel bir büyüklük teşkil etmez. Modeli dilimlemeye gelince yazılım elinden gelenin en iyisini yapacak ve deliği doldurmaya çalışacaktır ama daha karmaşık modellere geldiğimizde açığa çıkan sonuç, en azından diyelim, ilginç olabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu:  Non-manifold kenarlar

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: En güncel dilimleme yazılımını kullanın

En son çıkan dilimleme motorlarının çoğunluğu non-manifold kenarları otomatik olarak düzeltir ama yapılacakların yine de en iyisi, modellerinizin doğru oluşup oluşmadığını ve baskıya hazır olup olmadığını elle kontrol etmektir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Cura’da “Korkunç” (Horrible) modunda düzenleme yapın

Cura’da Uzman Seçenekleri (Expert Settings) bölümüne tıklayın ve “Korkunçlukları Düzelt” (Fix Horrible) modunda “Her Şeyi Birleştir” (Combine everything) seçeneğini işaretleyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Simplify3D’de “Non-Manifold’u Düzelt” (Fix Non-Manifold)

“Düzenle” (Edit) bölümünde “İşlem Seçenekleri” (Process Settings) bölümünü işaretleyin, ardından “İleri” (Advanced)  kısmına geçin. Burada “Non-manifold dilimler” (Non-manifold segments) kısmının yanındaki “İyileştir” (Heal) seçeneğini işaretleyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Katman Görünümü Kullanın

Dilimleme yazılımınızda modelinizin tam olarak neresinde sorunlar olduğunu görebilmek için katman görünümünü açabilirsiniz. Katmanlar arasında hızlı bir geçiş çoğunlukla sorunun nerede olduğunu tespit edebilmenizi sağlar.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sorunları Çözmek İçin Modelleme Yazılımı Kullanın

Non-manifold kenarları düzeltebilmenin en kolay yolu yazılım kullanmaktır, Blender ve Meshmixer gibi programlar siz modellerinizi dilimlemeye başlamadan önce sorunları size gösterebilirler ve hızlıca ortadan kaldırmanızı sağlayabilirler.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Objeleri Birleştirin

3D modellerinizi dilimlemeye başlamadan önce onları düzenlemek sahiden daha iyidir. Bunu yapabilmek için kesişmesini, aradan çıkmasını ya da girişmesini istediğiniz herhangi iki obje seçtiğinizde gerekli Boole fonksiyonunu (sembolik mantıksal fonksiyon) kullanmayı unutmayın.

3D Baskı Kontrol Listesi: Non-Manifold Kenarlar

  • Dilimleme yazılımınızı güncel tutun
  • Cura’da “Korkunçlukları Düzelt” seçeneğini kullanın
  • Simplify3D’de “Non-Manifold’u Düzelt” seçeneğini kullanın
  • Hataları kontrol etmek için katman görünümünü açın
  • Sorunları gidermek için Blender ya da Meshmixer gibi yazılımları değerlendirin
  • Objeleri birleştirin

23. İnce Detaylar Doğru Basılmıyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 15 – Detail

Sorun Nedir?

3D yazıcınız herhangi bir sorun yaşamadan seri üretim düzeninde 3D baskı yapabilmek için hassasça ayarlanmış bir koşum atı gibidir ama ince detaylara geldiğimizde yazıcı, beklediğiniz sonuçlara ulaşmayabilir.

Bıçak sırtı kadar ince ve keskin olması gereken kenarlar ve köşeler belirgin bir bükülmeye ve yumuşaklığa sahiptir ve ince detaylar mükemmelden oldukça uzaktadır.

Sorunun Sebebi Nedir?

Detaylara gelince baskı kalitesini etkileyebilecek bir miktar sorun bulunmaktadır.

Düşük detaylı baskıların en yaygın sebebi şüphesiz ki katman yüksekliğidir. Eğer siz düşük kalitede (büyük katman yüksekliği değerinde) baskı yapıyorsanız en iyi yazıcıya sahip olsanız bile ipeksi güzellikte baskılar elde etmeyeceğiniz bellidir.

Baskı ucu (nozzle) genişliği belirgin bir diğer durumdur. Baskı ucu büyüklüğü ile baskı kalitesi arasında çok narin bir denge vardır. Seri üretim için 0.5 milimetrelik Baskı ucu ideal iken genel kullanım için 0.4 mm gereklidir. Daha hassas detaylar için 0.4 milimetreden daha küçük baksı uçları kullanılabilir.

Daha küçük bir baskı ucu makinenizin çok ince bir şekilde ayarlanması gerektiği anlamına gelir çünkü karşınıza çıkan sorunlar da ucunuz küçüldükçe çoğalmaya başlar.

Baskı ucu sıcaklığı azami derecede önemlidir çünkü yazıcınızın plastiği düzgün bir şekilde püskürtebilmesi gerekiyor. İnce detaylara başlamadan önce baskı ucunuzun temiz olduğundan emin olmalısınız çünkü çok küçük bir filament birikimi ya da tıkanma baskıda belirgin olacaktır.

Baskı hızı da baskınızın kalitesi üzerinde devasa bir etkiye sahip olacaktır, detaylı baskılar için cesaret edebildiğiniz kadar yavaş gitmeye çalışın. Fan hızını da püskürtme hızınıza göre ayarlamanız gerekli olabilir. Bazı yazıcılar, fanı en düşük çalışma seviyesine getirebilmekte hatta tamamen durdurabilmektedir.

Filament markaları, düzgün akan ve tutunabilen bir filament üretebilmek için bir servet harcarlar. Daha ucuz markalar dışarıdan aynı gözükse bile ucuz üreticilerin verdiği daha yüksek, kimyasal sapma toleransları sebebiyle oluşan fazladan düzensizlik baskının en son hâlinde kendini gösterecektir.

En sonunda platformunuzu iyi seviyelendirin. Seviyelendirme sırasında oluşabilecek en ufak hata, yüksek kalite gerektiren bir basım işlemi boyunca sonuca yansıyacaktır. Yazıcınızın ne kadar iyi kalibre edildiğini öğrenmenin en iyi yolu kaliteli bir kalibre baskısı bulmaktır.

3D Yazıcı Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: İnce Detaylar Doğru Basılmıyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çözünürlüğü Arttırın

Çözünürlüğü arttırın – daha sık, düşük katman yüksekliği sizin daha düzgün yüzeyli, başarılı baskılar elde etmenizi sağlayacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ucu Çapı

Baskı ucunuz ne kadar küçükse o kadar detaylandırılmış baskılar yapabilirsiniz lakin daha küçük baskı ucu, hataya daha az tolerans demektir. Bu yüzden makineniz yüksek derecede ayarlı olmalıdır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yazıcınızın Bakımını ve Onarımı Yapın

Biraz hizasız rodlardan(çubuklardan) gelecek az miktardaki fazladan sürtünme ya da gevşek kemerler baskınızda hemen belli olacaktır. Her şeyin sıkı ve hizalı olduğunu garanti edebilmelisiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ucunuzu Temizleyin

Detaylı bir baskıya başlamadan önce baskı ucunuzun temiz olduğundan emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yazıcıyı Yavaşlatın

Basım hızınızı düşürün: yavaş, güzel bir ekstrüzyon hataya daha az meyillidir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kaliteli Filament Kullanın

Kaliteli bir filament üreticisinden doğru materyali seçebilmek, iyi kalitede baskıları elde edebilmenin anahtarıdır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi – Platform Kalibrasyonunu Yapın

Platformun seviyelendirilimiş olduğunu anlamak için yazıcınızı kalibrasyon işleminden geçirin.

3D Baskı Kontrol Listesi: İnce Detaylar Doğru Basılmıyor

  • Düşük kalite
  • Baskı ucu çapı
  • Her şeyin onarıldığından emin olun
  • Püskürtme ucunu temizleyin
  • Yavaşlatın
  • Kaliteli filament kullanın
  • Platform seviyesini kontrol edin

24. Baskı Sırasında Dalgacıklar ve Yansımalar

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 16 – echoes

Sorun Nedir?

Gözümüzle görebildiğimiz dalgalanma sorunu küçük ama rahatsız edicidir. Dalgalanma, küçük olması sebebiyle 3D baskı yapan çoğu kişi tarafından göz ardı edilen bir sorundur. Bu sorun ya gelir ya gider ve bunun için ortada belirgin bir sebep de yoktur.

Bu etki normalde çok hafiftir ve baskı üzerinde hafif dalgacıklar şeklinde belli olur, bunların  konumu ve şiddeti de değişebilir.

Çoğu insan bu sorunu sadece umursamadan geçecektir. Küçük bir “dalga” sorununun, estetik görüntü bozukluğu dışında baskının son hâli ya da yapısal bütünlüğü açısından bir zararı yoktur.

Sorunun Sebebi Nedir?

3D baskılarınızda oluşan dalgacıkların sebebi genellikle iki taneden herhangi biridir ama daha yaygın bir şekilde iki tanesinin karışımıdır.

Titreme ve hız sorunu dalgacıkların sebeplerinden biridir. 3D yazıcı üreticileri, motorlar tarafından oluşuturulan titremeyi asgariye indirebilmek adına hakikaten çok uğraşmaktadır. Ultimaker 3 gibi bir yazıcıyı kaldırmayı denediğinizde ne demek istediğimizi anlarsınız. Cel Robox Dual gibi küçük yazıcılar bile oldukça yüksek ağırlığa sahiptir.

Yazıcıların sahip olduğu yüksek ağırlık titremeleri en aza indirir ancak onları tamamen ortadan kaldıramaz. Bu zayıf titremeler; mobilya, yer döşemeleri ya da yazıcıyı yerleştirdiğiniz herhangi bir yüzeyden geçebilmektedir.

Bir dahaki baskınızda 3D yazıcınız, üstünde durduğu yüzeyin kendisini taşıyıp taşıyamayacağını baskı yoluyla kontrol ederken siz de onun durduğu yüzeyi dikkatlice inceleyin.

Titremeler de kötü bakım-onarım ve aşınmış rulman takımları sebebiyle artabilir. Yazıcınızın temizliğine dikkat edin ve yazıcı üzerinde toz, artık ya da kir bulunmamasına özen göstererek hareket raylarını düzenli olarak yağlayın.

Yazıcınız kapalı vaziyetteyken yatay rulman takımlarının kalitesini kontrol edin ve basım başının hareketinin düzgün olup olmadığına bakın. Basım başını parmaklarınızla hareket ettirdiğinizde bunu anlamanız kolaylaşır. İşleme başlamadan önce her şeyin soğuduğundan emin olun.

Özelllikle makineyi siz birleştirdiyseniz tüm vidaların iyi durumda ve sıkı olduğunu kontrol edin.

Eğer siz basım işlemini çok hızlı yapıyorsanız dalga sorunu ortaya çıkabilir. Bu durumun kolay çözümü basım hızını azaltmaktır ve basım hızında yapılan azaltma, sorunu çoğunlukla ortadan kaldırmaktadır. Baskıyı hâlen hızlı yapmanız şartsa püskürtme miktarını arttırmayı ve püskürtme sıcaklığını azaltmayı denemelisiniz.

Son olarak siz ileri seviyede bir kullanıcıysanız aygıt yazılımını hızlandırmayı deneyebilirsiniz. Yazılım hızlandırması, basım başı yer değiştirirken ve baskı yaparken hızını değiştirmektedir.  Bu özelliğin amacı, dalgalanma durumunu sonlandırmaya yardımcı olmaktır. Burada bakmanız gereken iki özellik var ve bunlardan hangisini kullanacağınız makine türüne bağlıdır.

Bahsettiğimiz iki özellik, ivme (acceleration) ve sarsılmadır (jerk). İvmeye ve sarsılmaya bakın. Orada birkaç farklı değer sunulmaktadır. Baskı devam ederken önce sarsılmayı, ardından ivmeyi azaltarak işe başlayın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı Sırasında Dalgacıklar ve Yansımalar

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Titremeyi Azaltın

3D yazıcınızı kullandığınız yüzeyin sağlam olduğundan ve yazıcınız baskıya devam ederken görebileceğiniz kadar büyük bir yer değiştirme yapmadığından emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Rulmanları Kontrol Edin

Yatay rulman takımları zamanla aşınmaktadır, bu yüzden yazıcınız kapalıyken onların düzgün çalıştığından emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Her Şeyin Sıkı Olduğundan Emin Olun

Sıkı oturtulmamış bir cıvatanın dahi baskı kalitesini nasıl etkileyebileceği olağanüstüdür, bu sebeple onarım rutininize her cıvatanın sıkı sıkıya oturup oturmadığını kontrol etmeyi alın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yağ Ekleyin

Tüm rodların toz ve kirden arı olduğunu kontrol ediniz ve her şeyin iyi ve yağlanmış olmasını sağlamak adına birer damla yağ ekleyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basımı Yavaşlatın

Basım hızını azaltın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Donanımsal Yazılım Hızlandırmasını Ayarlayın

Bu seçenek sadece ileri derecedeki kullanıcılar için, yazıcınızın donanımsal yazılımını gözden geçirin, kodlarda ivme ve sarsılmaya ait değerleri değiştirin. Bunun ardından oluşturduğunuz bellenimi makinenize geri yüklemeniz gerekecek.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Sırasında Dalgacıklar ve Yansımalar

  • Titremeleri azaltın
  • Rulman takımlarını kontrol edin
  • Her şeyin sıkı olduğundan emin olun
  • Yağ ekleyin
  • Basımı yavaşlatın
  • Yazılım ivmesini ayarlayın

25. Baskıda Çapraz İzler

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 17 – Scrape

Sorun Nedir?

Baskınızın üst katmanında düz çizgiler oluşuyor ve bunlar genellikle bir köşeden öbürüne çapraz olarak ilerliyor.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

3D baskı, katmanların üst üste devamlı olarak yerleştirilmesiyle oluşur. Her bir katman oluşturulduğunda basım başı X ve Y eksenlerinde hareket eder. Katman bittiğinde ise basım başı, Z ekseni boyunca yükselir ve sonraki katmanı basabilmek için başlama noktasına tekrar gelir.

Tam olarak bu esnada bu görünür çizgiler oluşabilir. Bunlar yazıcıyla alakalı birkaç sebeple meydana gelebilmektedir ama esasında sorun, filamentin sızmasıdır ya da baskı ucunun en üst katmanı fiziksel olarak çizmesidir.

“Combing”, karşınıza çıkacak en önemli suçlulardandır. Taraklama (combing), yazıcının sadece daha önce basılmış alan üstünde sıkışıp dışarıya başka bir şey basmamasına verilen addır. Fazladan filament kalması durumunda kalan filament, baskının üstüne sızmaya devam eder. Bunun dışında basım başı, yeteri kadar yükselemiyor olabilir ve sıcak baskı ucu, model üzerinde hareket ediyordur; bunlar da izlerin oluşmasına sebeptir.

Fazla ekstrüzyon, taraklamaya neden olabilecek yaygın olmayan diğer bir sorundur. Basım başı, yüzey üstünden geçerken filament izi bırakır. Daha geniş bir yatay yüzeye sahipseniz çapraz çizginin giderek küçüldüğünü görebilirsiniz.

Fazla sıcaklık, sorunun daha nadir bir sebebidir; genellikle ucuz ya da eski filamentlerde gerçekleşir. Baskı ucunda basımdan sonra geriye kalan sıcaklık, filamentin uçtan sızmasına yol açabilir ve Baskı ucu hareket ederken iz bırakmasına neden olur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskıda Çapraz İzler

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Taraklama (Combing)

Taraklama seçeneği basım başını, modelin hâlihazırda basılmış kısımları üstünde tutar; dolayısıyla geriye çekme (retraction) gerekliliğini ortadan kaldırır. Taraklama (combing) seçeneğini kapatın ve sorunun bu şekilde çoğunlukla çözüldüğünü ancak basım süresinin de uzayabileceğini bilin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Geriye Çekme (Retraction)

Taraklamayı kapattıysanız ve sorun devam ediyorsa geri çekilme miktarını arttırın. Sorun buna da rağmen kaldıysa ekstrüzyona ve baskı ucu sıcaklığına göz atın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Ekstrüzyonu Kontrol Edin

Akış hızınızı nasıl ayarlayacağınız yazıcı türünüze göre değişiklik gösterecektir. Cura ya da Ultimaker sürümlerini kullandığınızda Ultimaker 2 için akış detaylarını materyal seçeneklerinde, Ultimaker 3 içinse Cura yazılımındaki Özel Ayarlar (Custom Settings) bölümünde görebilirsiniz.

Akış hızını %5 oranında azaltın ve filamentin doğru şekilde püskürdüğünü, sorunun ortadan kalktığını garanti etmek için bir kalibrasyon küpü basmayı deneyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Püskürtme Ucu Sıcaklığı

Kaliteli bir filament dış koşullara daha dayanıklıdır, bu sebeple sorun hiç oluşmamalıdır ancak filamentiniz bir yerlerde uzun süre beklemiş, neme ya da direkt güneş ışığına maruz kalmışsa filamentin sıcaklığa dayanıklılığının azaldığına şahitlik edebilirsiniz. Sıcak ucun sıcaklığını beş derece azaltıp tekrar deneyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Z eksenini yukarı kaldırma

Filament tek sorun olmayabilir, basım başı yüzeyden yeteri kadar yükselemiyorsa baskı ucunun kendisi bir katmandan başka katmana geçerken çizilmelere ve yara izlerine yol açar. Daha eski yazıcıları kullanıyorsanız yani yazıcınızda Z-Lift (Z’yi kaldırma) ya da Z-Hop (Z’yi atlatma) seçenekleri olmadığında yazıcınızı yeniden kalibre etmeniz gerekir. Bunun dışındaki durumlarda Z-Hop’u ya da Z-Lift’i 0.25 mm’lik bölümerle yükseltin.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskıda Çapraz İzler

  • Taraklama (Combing)
  • Geriye çekme (Retraction)
  • Ekstrüzyonu kontrol et
  • Baskı ucu sıcaklığı
  • Z eksenini yükseltme

26. Baskı İpliksi ve Sarkık Duruyor (Fazla Ekstrüzyon)

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 18 – Over

Sorun Nedir?

Fazla ekstrüzyon, yazıcının gereğinden fazla materyal sağladığı anlamına gelmektedir; bu da modelin dışında fazla materyal birikimine neden olmaktadır.

Sorunun Sebebi Nedir?

Genel anlamda bakacak olursak ekstrüzyon katsayısı ya da akış ayarı yazıcınızda gereğinden yüksektir. (Bir önceki bölüme bakınız.)

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı İpliksi ve Sarkık Duruyor (Fazla Ekstrüzyon)

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Ekstrüzyon Katsayısı

Dilimleme yazılımınızı açın ve doğru püskürtme katsayısı (Extrusion Multiplier) seçip seçmediğinizden emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Akış Ayarı

Bütün bunlar doğru gözüküyorsa yazıcı yazılımınızdan akış (Flow) ayarını azaltın.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı İpliksi ve Sarkık Duruyor (Fazla Püskürtme)

  • Ayarlarınızda doğru ekstrüzyon katsayısı seçilip seçilmediğini kontrol edin
  • Filament akış ayarlarını düşürün

27. Baskı Katmanları İnce/Zayıf Duruyor (Az Ekstürzyon)

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 19 – Under

Sorun Nedir?

Az ekstrüzyon, yazıcının baskı için yetecek kadar materyal sağlamaması anlamına geliyor. Az ekstrüzyonun çok sayıda belirtisi mevcuttur; bunlardan en belirgini ince katmanlar, istenmeyen boşluklar ve en sonunda tamamen kayıp katmanlardır.

Sorunun Sebebi Nedir?

Olası birkaç sebep vardır: Bunlardan biri, dilimleme yazılımında seçilen filament kalınlığının baskıda kullanılan filamente uymamasıdır. İkinci sebep, yanlış dilimleme yazılımı ayarları nedeniyle püskürtülen materyal miktarının çok düşük olmasıdır. Bunların dışında ekstruderdan geçen materyal akışının kirle kesilmiş olması da aynı soruna yol açabilir.

3D Baskı Sorunları Sorun Çözüm Kılavuzu: Az Ekstrüzyon

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filament Çapını Kontrol Edin

En basit sorundan başlayın: Dilimleme yazılımınızda doğru filament çapını seçtiniz mi? Çap konusunda emin değilseniz filament kutusunun üzerinde, tavsiye edilen sıcaklıkla birlikte çap değerlerini yazılı olarak bulmanız mümkündür.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filamenti Ölçün

İstediğiniz sonuçlara hâlâ ulaşamıyorsanız ve filament akışı sıkıntınız devam ediyor ise bir kumpasla çifte kontrol uygulayarak filament çapını öğrenebilirsiniz. Bundan sonra dilimleme yazılımınızda filament çap ayarlarını isabetli bir şekilde düzenleme imkânı bulacaksınız.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sıcak Ucu Kalıntı Açısından Kontrol Edin

Basım bittikten sonra çoğu yazıcı basım başını basım temelinden yukarı doğru uzaklaştıracaktır. Baskı ucunuzun içinde filament ya da kir olup olmadığını hızlıca kontrol edin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Ekstrüzyon Katsayısını Ayarlayın

Eğer gerçek filament çapı ile yazılım ayarı arasında bir hata bulunmuyorsa o zaman ekstrüzyon katsayısı çok düşük olabilir. Her dilimleme yazılımı bu durumu biraz farklı idare edecektir ancak genel prensip, problemin yok olduğunu görene kadar değeri beşer yüzde (%5) arttırmaktır.

3D Baskı Kontrol Listesi: Az Ekstrüzyon

  • Filament çapını kontrol edin
  • Filament çapını ölçmek için kumpas kullanın
  • Sıcak ucun temiz olduğundan emin olun
  • Ekstrüzyon katsayısını her defasında %5 hareket edecek şekilde ayarlayın

28. Baskı Erimiş ve Şeklini Kaybetmiş Duruyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 20 – Extrusion Temperature Too High

Sorun Nedir?

Filamentiniz, sıcak uç sıcaklığını çok yüksek yapmak dahil her türlü yanlış ayarlamaya karşı şaşırtıcı derecede dayanıklıdır. Bu sebeple sıcak ucunuzun fazla sıcak olduğunu fark etmek her zaman düşündüğünüz kadar kolay olmamaktadır.

Bunun gerçekleştiğinin bir göstergesi olarak eşit olmayan katmanları gösterebiliriz. Bunlara daha yakından baktığınızdaysa erimiş bir şekilde bozulmadıklarını görürsünüz. Modelimiz bunu kabin bölümünde daha az göstermekte lakin baca kısmına geçtiğimizde sorun şiddetleniyor ve bacanın erimiş muma benzemesine neden olan damlacıklar görünüyor.

Sorunun Sebebi Nedir?

Normal şartlar altında fazla ısınmanın ya da fazla sıcak ucun düzeltilmesi zor değildir. Filamentin akabilecek kadar erimesi ile dış ortama döküldüğünde yeni katmana geçilene kadar soğuyabilmesi arasında ince bir denge olmalıdır. Sıcaklığı ayarlamaya gitmeden önce 3D yazıcınız için doğru materyal seçenekleri kullandığınızdan emin olmalısınız. (Bunlar, filament yükleme işleminin bir parçasıdır.)Şayet ayarları doğru girdiyseniz sıcaklığı bir tık oynatmanız gerekli olacaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Listesi:  Baskı Erimiş ve Şeklini Kaybetmiş Duruyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Tavsiye Edilen Materyal Ayarlarını Gözden Geçirin

Bu durum gayet belli duruyor olabilir ama yazıcınıza materyal detaylarını doğru verdiğinizden emin olun. En son çıkan filamentlerin tavsiye edilen kullanım sıcaklıkları 180 – 260ºC civarıdır, bu sebeple sıcaklığı yanlış seçmek gayet kolaydır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Sıcak Uç Sıcaklığını Düşürün

Yazıcı ya da yazılım ayarlarında sıcak uç sıcaklığını düşürün. Aşırı ısınmanın ciddiyetini dikkate alarak beşer derecelik aralıklarla sıcaklığı azaltınız.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Hızını Arttırın

Filament, rengini aşırı ısınmadan kaynaklı olarak kaybetmiyorsa baskı hızını arttırmayı deneyebilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Fanları Ayarlayın

Soğutma fanlarının sıcak uca yönelmiş olduklarından emin olun. Onların doğru konumda bulunmalarını sağlayın ve mümkünse soğuyan filamentin üstünden daha fazla hava akışı sağlayabilmek adına hızlarını yükseltin.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Erimiş ve Şeklini Kaybetmiş Duruyor

  • Materyal ayarlarını kontrol edin
  • Sıcak uç sıcaklığını düşürün
  • Baskıyı hızlandırın
  • Fan konumlarını kontrol edin

29. En Üst Katmanda Çöküntüler ve Boşluklar Var (Yastıklaşma)

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 21 – Pillowing

Sorun Nedir?

Baskınızın en üst kısmı çıkıntılarla hatta deliklerle dolu duruyor.

Sorunun Sebebi Nedir?

Görülen en yaygın iki neden, en üst katmanın yeteri kadar soğumamış olması ve en üst katmanın yeteri kadar kalın olmamasıdır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: En Üst Katmanda Çöküntüler ve Boşluklar Var

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Filament Çapı

Yastıklaşma (pillowing), her türdeki 3D yazıcıyı etkileyebilecek bir durumdur ama bundan en çok 1.75 mm’lik filament kullanan yazıcılar etkilenir. Alttaki çözüm önerilerinin hiçbiri size yardımcı olmuyorsa 2.85 milimetrelik filamente geçmeyi denemelisiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Fan Konumunu Kontrol Edin

Soğuma, yastıklaşmaya neden olabilir. Fanlar, basım işlemi yeni başlayınca genellikle ya kapalıdır ya en düşük ayardadır ve daha sonraki katmanlarda tam güce ulaşırlar. Özellikle baskı sonunda fanlarınızın sıcak uç etrafında dönüp dönmediklerini kontrol edin. Fanlar düzgün çalışıyormuş gibi duruyorsa o zaman sıkıntı, onların baskı etrafına yeterli hava akışı sağlayamamasıyla alakalı olabilir. Baskıya yönelik hava akışını değiştirebilmek için birkaç tane, 3D yazıcıyla basılabilir modifikasyon seçeneği mevcuttur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: G-Code ile Fan Hızı Ayarlayın

Soğuma sorunlarının bir diğeri de katmanlar üst üste çıktıkça erimiş plastik uygulanırken gerçekleşir. Erimiş plastik, iç destek yapısını doldururken delikler arasına sızmasını engellemek adına onun hızlıca soğutulması gerekir. G-Code ile fanların hızı ayarlanabilir.

Fanın başlatılması için yaygın bir G-kodu M106, durdurulması için M107’dir. Yazılımın bu kontrol satırlarını kullanarak fan hızını, en üst katmanlar için maksimum (maximum) olarak belirlemeniz gereklidir.

Cura yazılımında, Prusa i3 yazıcısı için kullanılan G-koduna baktığımızda 1×1 santimetrelik, 0.1 milimetrelik katman kalınlığıyla basılan bir küp için 97 katman olduğunu görebiliyoruz. Taban/Tavan Kalınlık Ayarı (Bottom/Top Thickness Setting) değerinin 0.6 mm olduğunu biliyorsak 91. katman (;LAYER:91) satırına geri dönebiliriz ve bu satıra M106 S255 yazabiliriz. M106, fanı çalıştırır ve S255 maksimum güç seçeneğidir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Tavan Katman Kalınlığını Arttırın

En kolay çözüm, en üst katman kalınlığını arttırmaktır. Çoğu uygulama bunu “İleri” (Advanced) bölümünde, Taban/Tavan Kalınlık Ayarı (Bottom/Top Thickness Setting) kısmının altında yapmaya izin verecektir. Normal şartlar altında bu ayarı altı katmana, daha ince baskı ucu kullanılması durumunda ise sekiz katmana uygulayabilmelisiniz. Örneğin, katman kalınlığınız normalde 0.1 mm ise Taban/Tavan Katman ayarınızı 0.6 mm olarak belirleyin. Yastıklaşma durumu hâlâ devam ediyorsa bu ayarı 0.8 mm’ye yükseltebilirsiniz.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Erimiş ve Şeklini Kaybetmiş Duruyor

  • Filamentinizin çapını arttırın
  • Fanların yeterli hızda ve konumda olduklarından emin olun
  • Fan hızını manuel olarak ayarlayın
  • En üst katman kalınlığını arttırın

30. Örümcek Ağına Benzeyen İplikler Baskıyı Örtüyor (İplikleşme)

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 22 – Stringing

Sorun Nedir?

Modelin parçaları arasında hoş olmayan plastik iplikler bulunmaktadır.

Sorunun Sebebi Nedir?

Basım başı açık bir alana hareket ederken (dolaşma hareketi / travel move) bir miktar filament baskı ucundan çıkmıştır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: İplikleşme

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Geri Çekmeyi(Retraction) Etkin Hâle Getirin

Geri çekme (retraction), basımın bitirme aşamasına gelindiğinde önemli bir faktördür ve çoğu dilimleme yazılımı aracılığıyla etkin vaziyete getirilebilir. Geri çekmenin çalışma prensibi gayet basittir ve basım başının harekete başlamadan önce filamenti geri emmesiyle çalışır. Buradaki amaç, filamentin basım başının arkasından sızarak ince iplikler oluşturmasını engellemektir.

Cura gibi birçok yazılım tek tıkta etkinleştirme seçeneği sunar. Tek tıkla yapılan etkileştirme bir takım varsayılan ayar içerir. Varsayılan ayarlar çoğunlukla yeterlidir ancak daha iyi kontrol sağlamak için ince ayar seçenekleri de bulunur. Örneğin, geri çekme başlamadan önce başın minimum hareket mesafesi ayarlanabilir.

3D Baskı Çözüm Önerisi: Minimum Dolaşma

Minimum dolaşmayı (minimum travel) azaltmak, geri çekme işe yaramıyorsa kullanılabilecek en hızlı çözümdür. 0.5 milimetrelik bölümler şeklinde, iplikleşme (stringing) durana kadar değeri azaltmaya devam edin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kes Gitsin

Bu, çözümlerin en zarifi olmayabilir ama bir maket bıçağı alıp oluşan iplikleri kesmek sorunu çoğunlukla en kolay ve hızlı şekilde çözmektedir.

3D Baskı Kontrol Listesi:  Örümcek Ağına Benzeyen İplikler Baskıyı Örtüyor (İplikleşme)

  • Geri çekmeyi (retraction) etkinleştirin
  • Geri çekme başlamadan önce minimum dolaşma değeriyle oynayın
  • Baskınızı bir maket bıçağıyla temizleyin

31. Baskının Boyutsal Doğruluğu Kayboldu

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 23 – 3DPrint Problems Dimensions 1

Sorun Nedir?

CAD uygulamanızda bir ürün tasarlarken binbir zorlukla planladığınız büyüklük ayarlarının 3D yazıcı tarafından mükemmel bir şekilde uygulanması gerekir.

Ancak ürünü birleştirmeye geldiğinizde yaptığınız tüm hassas ölçümlerin ve tasarımınızın çöpe gittiğini anladınız. Delikler yanlış büyüklükte çıkıyor, hiçbir şey birleşmiyor ya da oturmuyor.

İşin aslına gelirsek baskının boyutsal doğruluğu, yazıcınızın mükemmel bir iş çıkarma ihtimalinin çok yüksek olduğu nadide alanlardandır. Yazıcınızı kusurlar açısından incelemeye başlamadan önce 3D modelinizin tüm boyutlarının doğru olduğunu çifte kontrol edin.

Bunu yaptıktan sonra sebebi yazıcıda aramaya başlayabilirsiniz.

Bu Sorunun Sebebi Nedir?

Öncelikle boyutlarla ve en yaygın sorunla başlayalım. İşimize başlamadan önce gerçek dünya ölçüm birimleriyle çalışıp çalışmadığınıza bakın. İşleriniz için gerçek birimlerden santimetre ve milimetre yüksek ihtimalle en iyisidir ancak inçler de baskı için seçilebileceğinden bunları karıştırdığımızda aradaki farkı çabucak fark edersiniz.

Birim seçmeyle alakalı her şey sorunsuzsa parçaların fiziksel boyutlarına bakın. Parçalarınızı ölçerken her zaman en az iki defa kontrol edin!

Eğer birleşmesi gereken çok parçalı bir baskınız varsa o zaman yerleştirilecek parçanın girmesi gereken parçadan biraz daha küçük olmasını sağlayın.

Örneğin bir M5 vidası kullanıyor iseniz ve beş milimetrelik bir delik ayarladıysanız vidanız o deliğe oturmayacaktır. (Azminizi ve kas gücünüzü kullanmazsanız elbet.) Bu sorunu ortadan kaldırabilmek için delik boyutunu 0.1 milimetre (düşük kaliteli baskılar için 0.2 milimetre) arttırarak basmayı tekrar deneyin. Parçalar yine de girmiyorsa deliği biraz daha büyütün.

Deliğin oval şekle sahip olması her zaman delik boyutuna bağlı değildir. Düşük kenarlı (low polygon) bir yapı oluşturduysanız deliğiniz artık yuvarlaktan ziyade bir çokgene daha çok benzeyecektir. Delikli bir obje basarken yuvarlak delik oluşması ve birleşimin sorunsuz olması için her defasında yeterli kenar sayısı belirlemeyi ihmal etmeyin.

Aynı durum, birleşmesi gereken özel şekiller için de geçerlidir. Kullanacağınız iki ya da daha fazla parçanın birleşeceği yuvarlak bölümler varsa bir şeklin kenar sayısını sınırlandırmak her türlü soruna neden olabilmektedir.

Modellerinizin boyutlarıyla alakalı her şeyi kontrol ettikten sonra dikkatinizi yazıcıya verme zamanı gelmiştir. Baskının hassas ve doğru olması için ilk birkaç katman azami önem taşır. 50×50 milimetrelik bir test küpü basın ve boyutlarını dijital kumpasla ölçün. Küpünüzü basarken daha sonraki modeli basacağınız katman kalınlığında olmasına dikkat edin. Öncelikle küpün yüksekliğinin 50 milimetreye eşit olup olmadığına bakın. Her şey eşitse Z ekseninde bir sorun yoktur. Eğer eşitlik sağlanmamışsa en son yirmi katmanı ölçün, bunların toplam yüksekliği 20 milimetreye eşit olmalıdır. Son katmanlar sıkıntısızsa ancak toplam yükseklikte bir hata varsa ilk birkaç katmanın sorunun kaynağı olma ihtimali oldukça yüksektir.

Bunu çözümlemek için baskı ucunuzun basım platformuna olan uzaklığını ölçmeyi ve o yüksekliğin yazıcı için müsaade edilen hata payının altında olup olmadığına bakın. Baskı ucunuzun basım platformundan yüksekliği 1 milimetre ve katman kalınlığınız 2 milimetreyse ilk katmanda çok fazla filament kullanıldığını ve bunun sorun teşkil ettiğini anlayabilirsiniz. Durum buysa yazıcınızı ya yeniden kalibre edin ya Baskı ucunuzun platforma uzaklığının arttırıldığından emin olduktan sonra katman yüksekliğini azaltın.

Şimdi X ve Y boyutlarını inceleyin. Eğer onlar olması gerekenden birer milimetre küçükse ama şekil korunmuşsa o zaman bu durum filamentin genleşme katsayısına bağlıdır. Bu sıkıntı çoğunlukla ABS’de görülmektedir. Bunu düzeltmek istiyorsanız hata payını azaltın ve baskı ölçeğini azaltarak (yani şeklin gerçek büyüklüğünü arttırarak) bunu telafi edin. Bu durumdan tamamen kaçınmanın en iyi yolu yüksek kaliteli filament kullanmaktan geçer.

Deliğin içine bir göz atın, duvarlar temiz gözüküyorsa her şey yolunda demektir. Katmanların azıcık dışarı çıktığını görüyorsanız bu, filamentin fazla sıcak olduğuna ve filamentin konulduktan sonra sızdığına dair bir işaret olabilir.

Delik oval bir şekle sahipse o zaman ya kemerlerden biri gevşektir ya da X-Y eksenlerinin herhangi birinde küçük bir hizasızlık vardır. Tüm kemerlerin sıkı olduğundan ve her şeyin yerinde, olması gerektiği gibi vidalanmış olduğundan emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskının Boyutsal Doğruluğu Kayboldu

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çalışılan Ölçü Birimini Kontrol Edin

3D baskı uygulamanızda doğru ve gerçek dünyaya ait ölçü birimleri kullandığınızdan emin olun.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Ölçüleri Çifte Kontrol Edin

Başka parçalarla birleşmesi gereken bir parça imal ediyorsanız ölçülerinizi çifte kontrol edin ve dijital kumpas kullanın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Vida Deliklerini Büyütün

Vida deliği yapıyorsanız olması gerekenden biraz daha büyük bir M5 vidayı dijital ortamda tasarlayın ve bu dijital tasarımı, sembolik mantıksal çıkarma (Boole işlevi) aracılığıyla o cıvatanın girmesi gereken modelde delik oluşturmak için kullanın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Çokgen Sayısını Arttırın

Modellerinizin çokgen sayısını azaltmak hafifçe yassılaşmış kenarlarda sıkıntılar yaratabilir. Daha düzgün eğimler (gradient) almak ve daha iyi oturma sağlayabilmek için kenarları makul seviyede tutmaya özen gösterin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yazıcınızın Doğruluğunu Test Küpü Kullanarak Deneyin

Yazıcınızın X, Y ve Z eksenlerindeki doğruluğunu öğrenmek adına bir 3D kalibrasyon küpü (bağlantı: https://www.thingiverse.com/thing:477) kullanın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Püskürtme Ucu Sıcaklığını Kontrol Edin

Baskınızın delik bölümlerinde damlacıklar ya da rastgele püskürmeler varsa yazıcınızın çalışma sıcaklığını düşürmeyi deneyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kemerleri ve Rayları Kontrol Edin

Kemer gerilmesini inceleyin, tüm eksenlerin düz ve doğru hizalı olduklarından emin olun.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskının Boyutsal Doğruluğu Kayboldu

  • Boyutları kontrol edin
  • Ölçüleri çifte kontrol edin
  • Parçaların oturduğundan emin olun
  • Kenar sayısını yüksek tutum
  • Baskı sıcaklığını kontrol edin
  • Kemerleri ve rayları inceleyin

32. Baskı Bazı Yerlerde Tamamen Kaydı

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 24 – Shifting Layers

Sorun Nedir?

Alt ve üst katmanlar birbirlerinden bağımsız olarak kaydığından baskınızda basamak etkisi oluştu. Genellikle bu etki hemen göze çarpmaz ama yukarıdaki görüntü daha belirgin etkinin görüldüğü baskıya bir örnektir.

Sorunun Sebebi Nedir?

Kayan katmanların çeşitli sebepleri olabilir, bunlardan bir tanesi bir şeyin yazıcıya şiddetle çarpmasıdır. Aynı sorunun daha karmaşık sebepleriyse bükülmüş ya da hizasız rodlar ve baskı ucunun baskıyı yakalayıp platform pozisyonunu bir miktar değiştirmesidir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı Bazı Yerlerde Tamamen Kaydı

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Yazıcının Sabit Bir Temele Sahip Olup Olmadığını İnceleyin

Yazıcınızı sağlam bir temele oturtun ve kimsenin yazıcıya çarpmayacağı, onu dürtmeyeceği ve onunla oynamayacağı yere yerleştirin. Yazıcıyı hafifçe iteklemek bile basım temelini (print base) hareket ettirebilir ve sorunlar oluşturabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Yatağının Sabit Olup Olmadığına Bakın

Çoğu 3D yazıcı bir şekilde çıkarılabilir basım yatağına sahiptir. Bu özellik her ne kadar baskıları çıkarmakta kolaylık sağlıyor ve yazıcıya hasar vermekten koruyorsa aynı zamanda klipslerin ve cıvataların zamanla gevşeyeceğinin anlamını taşıyor. Basım platformunu yeniden yerleştirdiğinizde herhangi bir kayma ya da hareket ihtimaline karşı iyi klipslenmiş veya vidalanmış olmasını sağlayın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kıvrılmış Üst Katmanlara Dikkat Edin

Bir baskının üst katmanları fazla hızlı soğutulursa kıvrılabilir. Katmanlar kıvrıldıkça baskı ucunun önünü kapatabilir. Çoğu durumda baskı, platform üzerinde serbest kalır ancak kalamazsa güçlü kademe motorları, baskıyı ve beraberinde basım platformunu sürüklemeye başlayabilir. Baskılarınız üst katmanlarda kıvrılıyorsa fanların hızını bir miktar azaltmayı deneyin.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Hızını Azaltın

Sıcaklığı ve akışı arttırmak yoluyla basım zamanını kısaltmak mümkündür. Bu yöntem filamentin düzgün akmasını sağlasa da yazıcının tamamı buna ayak uyduramayabilir. Basım işlemi sırasında tıklama duyuyorsanız yazıcınız çok hızlı çalışıyor olabilir. Bu hâlde incelemeniz gereken ilk şey basım hızı değil, filamentin kayıp kaymadığı durumudur. İyi bir dilimleme yazılımı kullanıyorsanız yazıcınızın basım hızını yeteri kadar kolaylıkla düzenleyebilirsiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Kemerleri İnceleyin

Katmanlarda kayma devam ediyorsa kemerlere bakmanın zamanı gelmiştir. En hızlı kontrol, tüm kemerleri alıp onları hafifçe çekmek olur. İki kemer bölümünde gerilme eşit olmalıdır, eğer bu gerçekleşmiyorsa kemerler üzerindeki gerilmeyi düzenlemek için kemerlerin konumunu değiştirmeniz gerekecek. Kauçuk malzemeden üretilmiş kemerler zamanla sarkar. Bu durumu, kemerlerin sürücü makara takımları üzerinden aralıksız kaymasından anlayabilirsiniz.

Kemerler aşırı miktarda oynamaya başladıysa onları yenileriyle değiştirme vakti gelmiştir. Fazla sıkı kemerler de sıkıntı yaratabilir ama bu sorunla yalnızca makineyi kendiniz birleştirdiyseniz karşılaşabilirsiniz. Prusa i3 gibi bazı yazıcılar, kemerleri daha kolay ayarlamanızı sağlayan germe vidalarına sahiptir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: İtki Bağdaştırıcılarını Kontrol Edin (Drive Couplers)

Bunlar genellikle direkt olarak bir kademe motoruna (stepper motor) ve basım başını hareket ettiren ana rodlardan birine bağlıdır. Bağdaştırıcıyı dikkatlice döndürürseniz küçük bir saplama vidası görürsünüz. Rodların birini tutun ve ardından bağlı kemerlerden birini tutup çekin. Bu şekilde kasnağı dönmeye zorlayın. Bunu yaparken kasnak, rod ya da kademe motorlarının hiçbirinde kayma gerçekleşmemesi gerekiyor. Kayma devam ediyorsa saplama vidasını bir miktar daha sıkın ve işlemi tekrarlayın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Rodları Temizleyin ve Yağlayın

Zamanla rodlar üzerinde kalıntılar birikebilir, bu da rodlar boyunca bazı noktalarda sürtünme kuvvetlerinde artış gerçekleşeceği anlamına gelir. Kalıntılar basım başının serbest hareketini zorlaştırabilir ve katman kaymalarına neden olabilir. Hızlı bir silme ve yeniden yağlama oluşabilecek sorunları çoğunlukla çözer.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Şekli Bozulmuş Rod Olup Olmadığına Bakın

Eğer siz basım başının belirli noktalarda kaydığını görüyorsanız bunun sebebi rodların herhangi birinin hafifçe bükülmesi olabilir. Bunu anlamanızın bir yolu makinenin gücünü kesmek ve basım başını X ve Y eksenleri boyunca hareket ettirmeye çalışmaktır. Direnç hissedebiliyorsanız bir şeyin yolunda gitmediğini bilin.

Rodların doğru hizalı olup olmadığına bakmakla başlayın. Rodlar hizalıysa onları sökün ve düz bir yüzeyde yuvarlayın. Rodlardan herhangi birinin bükülmüş olması bu sayede belli olacaktır.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Bazı Yerlerde Tamamen Kaydı

  • Yazıcının sağlam bir temelde olup olmadığına bakın
  • Basım yatağının iyi durup durmadığını kontrol edin
  • Bükülmüş üst katmanlara dikkat edin
  • Baskı hızı makineniz için çok yüksek
  • Kemerleri kontrol edin
  • İtki bağdaştırıcılarını (drive couplers) kontrol edin
  • Rodların temiz olup olmadığına bakın ve onları bir miktar yağlayın
  • Şekli bozulmuş rod olup olmadığına bakın

33. Köprüler Kötü Gözüküyor

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 25 – 3D Print Problems Bridging

Sorun Nedir?

Köprüler (bridges), en temelinde iki yükselmiş nokta arasına püskürtülen plastik parçalardır. Eğer aralarında 5 santimetre boşluğa sahip iki sütununuz varsa ve sütunların arasında hiçbir şeye sabitlenmemiş kirişleriniz bulunuyorsa bu kirişler köprü oluşturur.

Filamentlerin büyük çoğunluğu köprülemeye dayanıklıdır ve iyi ayarlanmış bir yazıcıyla köprüler oluşturabileceğiniz mesafeler sizi de şaşırtabilir. Yine de yazıcınız en ufak boşluklarda bile köprü oluşturmamaya başladıysa bir şeyin yanlış gittiğini biliyorsunuzdur.

Sorunun en kolay görülen belirtisi, yazıcının 1 ila 3 santimetrelik boşlukları dolduramamasıdır. Bu esnada püskürtme çok ince olabilir, filament sarkıyor olabilir ya da basit bir şekilde filamentinizin karşıdan karşıya geçmesi gerekmesine rağmen köprünün yüksekliğinden aşağı akması mümkündür.

Sorunun Sebebi Nedir?

Köprüleme sorunlarının derinliklerini aramak genellikle kolaydır ve gerekli tespitler köprünün dış görünüşünden yapılabilmektedir.

Farklı dilimleme uygulamalarının dilimleme işlemini farklı işlediğine dikkat çekmek gerekir. Örneğin, Simplify3D uygulaması en iyi sonuçlar alabilmeniz için püskürtme ve soğutmayı ayarlayan özel bir “Köprü” (Bridge) seçeneğine sahiptir.

En sık karşılaşılan sorun köprü inşa etmeye çalıştığınız boşluğun çok büyük olmasıdır. Köprü yapılabilecek azami mesafe yazıcıdan yazıcıya ve materyalden materyale değişir. Boşluğun çok büyük olduğunu filamentin sarkmaya başlamasından anlayabilirsiniz.

Soğuma hızı önemli bir diğer sorundur. Filamentin iki sütun arasında kendini destekleyebilecek şekilde tutunması için hızlıca soğuması gerekiyor.

Ekstrüzyon hızı eşit derecede önemlidir. Basım başının aşırı hızlı hareket etmesi sonucu oluşan titreme, kaçınılmaz bir şekilde filament henüz oturmadan kararsızlığa neden olacaktır.

Fazla yüksek baskı sıcaklığı da köprüleme işlemi sırasında filament sarkmaları şeklinde kendini belli edebilir. Püskürtülen filament farklı noktalarda farklı kalınlıkta çıkmışsa meydana gelen durumun bu olduğunu anlarsınız.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Köprüler Kötü Gözüküyor

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Köprüleme Kabiliyetini Ölçün

Yazıcınızın ne kadar büyük mesafeye köprü kurabileceğini görmek için test baskıları yapmayı deneyin. Baskıya beş santimetrelik aralıkla başlayıp kademeli olarak arttırın. 5-10 santimetre iyi bir sonuç iken 15 santimetre olağanüstü başarılı olur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Destekler Ekleyin

Yapının altına destek noktaları eklemek hızlı ve kolay bir çözümdür.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Fan Hızlarını Arttırın

Filamentin hızlı soğuduğundan emin olmak için ekstruder fanının hızını yükseltin. Filament ne kadar hızlı katılaşırsa kurulabilecek köprü uzunluğu o kadar artar.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Baskı Ekstrüzyon Azaltın

Köprüleme sırasında hızlı ekstrüzyon kesinlikle yapılmamalıdır. Filament mesafe kat ettikçe kuruyabilsin diye ekstrüzyon yaparken yavaş ve istikrarlı ilerlemelisiniz.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Simplify3D Kullanın

Bu özel 3D yazılımı bir köprü kurma ayarına sahiptir ve daha güçlü soğutmayla beraber daha yavaş ekstrüzyon hızlarının gerekeceği baskı alanlarını kendisi belirleyebilmektedir.

3D Baskı Kontrol Listesi: Köprüler Kötü Gözüküyor

  • Köprüleme kabiliyetini kontrol edin
  • Destekler ekleyin
  • Fan hızlarını arttırın
  • Ekstrüzyon hızını azaltın
  • Simplify3D kullanın

34. Baskı Basım Yatağına Yapıştı

3D Baskı Sorunları ve Çözüm Kılavuzu 26 – 3D Print Problems Stuck Print

Sorun Nedir?

Baskının basım platformuna kaynak yapılmışçasına yapışması en az baskıların hiç yapışmaması kadar yaygındır. Rahatsız edici derecede bir sıklıkla iki durumu aynı gün yaşayabilirsiniz ve genellikle bir sıkıntıyı çözdüğünüzde öbürü ortaya çıkacaktır.

Sorunun Sebebi Nedir?

Filamentiniz, her katman püskürtülürken tutunabilmek için yapışkan bir özelliğe sahiptir. Filamentin yüzey teması yaptığı basım temeli (print base) sıcak oldukça az da olsa yapışkanlık özelliği korunmaktadır.

Yüksek yüzey alanına sahip ve temelle direkt temasta olan baskılar çıkarılmamak için adeta inat ederler.

Eski basım platformları yapıştırıcı katmanlarıyla fazla pürüzlü hâle gelebilir ya da platform üzerindeki camdaki küçük çukurluklar baskıyı çapa gibi çekiyor olabilir. Zamanla bu pürüzler adeta kırılamaz bir bağ kurabilirler. Bazı baskı platformları tasarımsal aşamada deliklidir ve baskıları bunlardan çıkarmak tipik olarak en müşküldür.

Kullandığınız ucuz, kalitesiz filament de dalga geçercesine güçlü basım yatağı bağından sorumlu olabilir. Böyle bir filament düzgün erise bile her zaman tamamen katılaşmayabilir.

3D Baskı Sorunları Çözüm Kılavuzu: Baskı Basım Yatağına Yapıştı

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Biraz Sabırlı Olun

Baskının tamamlanması için saatlerce beklediniz, bu sebeple baskının tamamen soğuması için biraz daha beklemek canınızı acıtmayacaktır. Baskı soğuduktan bir süre sonra kendiliğinden de serbest kalabilir. Filament soğudukça katmanlar arasında bağ kurulabilmesi için gerekli yapışkanlığı kaybeder.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Metal Spatula Kullanın

Çoğu 3D yazıcı hâlihazırda bunlarla gelmektedir ancak bir tanesini iyi herhangi bir hırdavat mağazasında bulabilirsiniz. Baskıyı bir saatliğine soğumaya bıraktıysanız ve baskı hâlâ sıkıca yapışıksa inşa levhasını (build plate) yazıcıdan sökün ve basım temelini (print base) destekleyebilecek bir masaya yerleştirin. Bundan sonraysa spatulayı kenarları ayırmak için dikkatlice kullanın ve baskıyı serbest bırakmanın tadını çıkarın.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Basım Platformunu Temizleyin

Basım platformunu temizlemek şu anki baskıya yardım etmeyecektir ancak platformun her yanı yapıştırıcıyla kaplanmışsa onu temizlemenin vakti gelmiştir. Daha sonraki baskılarınız aynı kırılmaz bağa sahip olmayabilir. Baskı hâlâ yapışıksa onu sıcak (ama kaynar olmayan) suyun içine sokun ve bir metal spatula ile özenle kullanarak yapıştırcının tamamını sökün. Baskıyı sıcak suyun altına bırakmak da baskının kendi başına serbest kalmasını sağlayabilir   ama bunu yalnızca baskının çıkarılabilir yüzeyleri üzerinde deneyin.

Baskı serbest kaldıktan sonra platformunun temiz olduğundan emin olun ve baskı platformunda çukurluk olup olmadığına bakın. Çukurluklar varsa platformu ters çevirin ve pürüzsüz olan yüzeyi kullanın.   Platformun iki yüzeyinde de belirgin çizilme ve çukurlaşmalar varsa yeni bir platform almalısınız.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Fırınlayın

Öyle zamanlar vardır ki sıcak su bile baskıyı hareket ettiremez. Baskınız cam, plastik gibi ısıya dayanıklı platform üzerindeyse, platform üzerinde elektronik teçhizat yoksa ve onu yazıcıdan ayırmak mümkünse fırınlayın. Fırın sıcaklığını 100ºC olarak ayarlayın ve ardından metal spatula ile baskıyı hareket ettirip ettirmediğinizi kontrol edin. Eğer hareket ettirmeniz yine de mümkün değilse bu defa sıcaklığı 120ºC yapın ve beş dakikalığına bıraktıktan sonra tekrar deneyin. Sıcaklığı baskı ayrılana kadar (ya da baskının tamamen eridiğini görüp çöplüğe gönderebileceğiniz kadar) arttırmaya devam edin. Sıcaktan koruyucu özelliğe sahip eldiven kullanmayı unutmayın. Bu kurtarma yönteminin en kötü yanı maalesef sizin baskınızı kurtaramamak olur.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Ucuz Filament Kullanmayın

Ucuz filament birçok bakımdan hatalı tutumluluğa örnektir. Ucuz filament, basım platformunuza insanlığın bildiği hiçbir materyalin yapışamayacağı kadar güçlü bir şekilde yapışabilir, ayrıca yazıcı soğuduktan sonra basım başlarını ve ekstruderleri tıkamak için mükemmeldir. Bu soruna yakalanmamanın tek yolu ucuz filamentlerden tamamen sakınmaktır.

3D Baskı Sorunları Çözüm Önerisi: Delikler Açın

Bu yöntem biraz ileri görüşlülük gerektirir ancak basım temelinize birkaç delik açarak fazla yüzey teması kaynaklı yapışmalardan korunabilirsiniz.

3D Baskı Kontrol Listesi: Baskı Basım Yatağına Yapıştı

  • Biraz sabırlı olmayı deneyin
  • Metal Spatula kullanın
  • Basım platformunu temizleyin
  • Fırınlayın
  • Ucuz filament kullanmayın
  • Delikler açın
Subscribe
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments